Imatges de pàgina
PDF
EPUB

Jupiter annuerat; cum Memnonis arduus alto 600 | Jupiter annuerat, cum excel.
Corruit igne rogus : nigrique volumina fumi sa pyra Memnonis fubfedis
Infecere diem. Veluti cum flumina natas

sublimi igne ; don vortices

fumiratri obscuraverunt diei Exhalant nebulas, nec Sol admittitur infra. lucem : veluti, cum fluvii Atra favilla volat: glomerataque corpus in unum

emittunt nebulas ortas, neDensatur, faciemque capit ; fumitque calorem 605 que Sol infra recipitur. NiAtque animam ex igni. Levitas sua præbuit alas. lobata in unum corpus crasEt primò fimilis volucri, mox vera volucris

Sarur , de formam induit, Infonuit pennis. Pariter sonuere sorores

atque capit calorem de vitam Innumera; quibus eft eadem natalis origo. ex igne. Levitas faville Terq; rogum lustrant: & consonus exit in auras 610 propria effecit alas : Arque

primo fimilis avi, mox veTer clangor. Quarto feducunt castra volatu.

ra avis strepitum fecit pene Tum duo diverla populi de parte feroces

nis : fimul sorores innumera Bella gerunt: roftrisque, &aduncis unguibus iras ftrepitum fecere, quibus eft

eadem origo natalis. Terque Exercent ; alasque adverfaque pectora lassant.

circumvolant pyram : & ter Inferiæque cadunt cineri cognata fepulto 615 clamore confono proruperunt Corpora: seque viro forti meminere creatas. in aërem. Quarto volatu Præperibus subitis nomen facit auctor; ab illo

dividunt agmen in duas Memnonides dictæ, cum Sol duodena peregit

partes. Tum duo savi po

puli bella gerunt ex diverfis Signa, parentali perituræ Marte rebellant.

partibus : atque exercent iras Ergo aliis latraffe Dymantida flebile visum : 620 roftris curvis unguibus ; Luctibus est Aurora fuis intenta ; piasque

o fatigant alas do pectora Nunc quoque dat lachrymas, & toto rorat in orbe. adı ersa . atque corpora co

gnata decidunt inferiæ condiIV. Nec tamen eversam Trojæ cum mænibus to cineri; d recordantur se lio effe

mul ortas esse ex strenuo viro, Spem quoq; fata finunt. Sacra, & facra altera patre Anfor dedus nomen avibus Fert humeris venerabile onus,Cythereius heros.625 1 repentino natis : qua ab illo

Memnonides dicuntur, mom ritura bellum gerunt Marte parentali, cum Sol permeavit duodecim signa. Adeoque aliis visum

lugubre quod Hecuba in canem verteretur : Aurora vacat fuis doloribus ; & nunc etiam fundit pios fletus, do rorem spargit toto orbe.

IV. Neque tamen fata patiuntur spem Trojanorum periisse una cum muris. Heros Cyrhereius portat sacra, o patrem Anchisem altera facra humeris, pondus venerabile.

er

[ocr errors]
[ocr errors]

606. Animam ] Propter motum cele
rem quidam Philosophi animam ignea na-
turæ dixerunt.
612. Duo ] Quia in duas partes

divisi :
ut Gladiatorum modo, qui in funeribus
patriciis exhiberi folebant , Memnonis
funera cohoneftarent. Fabulam autem
quod attinet, inde natam volunt, quod
ex Æthiopia, quæ magis ad orcum &
Auroram spe&at, aves quædam quotan-
nis aut certe, ut aliis placet, quinto quo-
que anno, in Phrygiam advolarent; quas
quidem aves ibi Memnoni ideo paren-
tare voluerunt, quod illic sepulcus eller
rex Æthiopicus.

618. Cum sol] (ie) Quotannis,

619. Parentali ] Parentalia sacrificia erant proprie quæ Manibus fiebant.

620. Dymantida ] Hecubam Dymantis filiam, Homero ; Cillei autem Thraciæ regis, Euripidi.

622. Rorat ] Poëtico more rarem Au. roræ lachrymas dixit.

624. Sacra ] Sacra fuosque tibi commendat Troja Penates, per fomnum Æneæ dixerac Hector apud Virgilium.

624. Sacra ] Patrem dicit Sacrum : non enim minus pium est parentibus quam facris auxilium ferre.

625. Cythereius ] Aneas filius Veneris, quæ Cytherea dicta eft, , à Cytheris insula contra Cretam : de quibus sæpius. Ссс 2

De

3

ille pime eligit illam pradam De tantis opibus prædam pius eligit illam, de tantis de virus, aig (uum Ascaniamque fuum : profugaque per æquora classe lulum : & vebitur ab An. Fertur ab Antandro ; fcelerataq; limina Thracum, ria: atque deserit or as faci- Et Polydoreo manantem fanguine terram norofas Thracum, da tellu- Linquit : & utilibus ventis æftugne secundo 630 rem perfufam cruore Polydo. Intrat Apollineam sociis comitantibus urbem. curfia per undas felici subit Hunc Anius, quo rege homines, antiftite Phoebus urbem Apollinis una cum co- Rite colebantur, temploque domoque recepit : mitibus. "Anrus, quo rege ho- Urbemque oftendit, delubraque vota, duasque mines, quo Sacerdore Apollo Latona quondam ftirpes pariente retentas. 635 bene colebantur, eum excepit delubro e domo: atque mon

Thure dato flammis, vinoque in thura profuso, Rravit urbem, & templa de Cæsorumque boum fibris de more crematis, dicata, do duas arbores quas Regia tecta petunt : pofitique tapetibus altis olim Latona paritura am- Munera cum liquido capiunt Cerealia Baccho. plexa ejt. Thure admoto

mein Tum pius Anchises : O Phoebi lecte facerdos, 640 ignibus, & mero sparso in tbura, atque extų taurorum Fallor? an & natum, cum primum hæc monia maltatorum igne confumtis vidi, de'more, Tecedunt in sedes re- Bisque duas natas, quantum reminiscor, habebas? gias : é postquam confedif- Huic Anius niveis circumdata tempora vittis sent in excelsis coris qui inArati erant taperibus, fu. Concutiens, & tristis, ait: Non falleris, heros munt dona Cerealia cum vi- Maxime: natorum vidisti quinque parentem. 645 no liquide. Tum pius And Quem nunc (tanta homines rerum inconstantia chises, ô deleite antiftes to

verfat) pollinis, Decipior ? an, cum primum invifi hanc urbem Pæne vides orbum. Quid enim mihi filius absens habebas, quantum recordor, Auxilii? quem dicta suo de nomine tellus

o filium, & quatuor filias? Andros habet, pro patre locumq; & regna tenente. Anius concutienei limpara Delius augurium dedit huic : dedit altera Liber 650 que mæfins hæc reddit; Non deceptus es, heros maxime : Vidisti me patrem quinque liberorum : quem nunc cernis filiis prope carentem : tanta mutabilitas rerum agitat homines. Quid enim filius absens mihi adfert opis? qui nunc, pro patre locum & imperium na&tus, in terra cognomine moratur. Delius huic prabuit vaticinandi peritiam; Bacchus prabuit

[ocr errors]

lib. 6. 334.

626. De tantis ] Capco Ilio, Græci per 630. Linquit] Quanquam ubi urbem præconem denunciabant, ut finguli ex Æneas ædificassec. civibus, quod vellent, unum aliquod fa 631. Apollineam ] Delum, Apollinis çrum auferreni. Æneas Deos penates fu- oraculo infignem. ftulit. Græci pietate viri mori permise 632. Anius ] Rex Anius, Rex idem runt, ut unum aliquod infuper ex fuis Hominum Phæbique Sacerdos. Virg. De his tolleret. Ille patrem fenio confe&tum Æneæ erroribus vide Virgil. Æneid. 3. humeris sublatum porcabat. Ælian. Var. 635. Stirpes ] Palmam & olivam. Vid. Hiftor. lib. 3. 22. 627. Ascanium ] Filium Æneæ nemo

639. Cerealia ] Tanem. mescit: qui & lulus di&us eft.

648. Dicta suo ] Quam tamen alii ab 628. Antandro ] Quæ urbs eft Phrygiæ

Eurymacho di&am volunt. minoris, ad radices Idæ montis, ubi Æ

649. Andros | Maris Ægæi infula prineæ claffis fabricata eft.

ma inter Cycladas.

650. Delius ] Apollo, in Delo infula 628. Scelerata ] Quia ibi per scelus narus, ubi & celeberrimum habuit oramastacus Polydorus Priami filius.

culum : quod Anii filio concreditum.

Fæmineæ

[ocr errors][ocr errors][ocr errors]

Foemineze forti voto majora fideque

alia dona, supra defideria dom Munera : nam tactu natarum cuncta mearum

fidem, forti femineæ : nama

omnia mutabantur taIn segetem, laticemque meri, baccamque Minervætu filiarum mearum in fruTransformabantur : divesque erat usus in illis. mentum, & liquorem vini, Hoc ubi cognovit Trojæ populator Atrides, osservare in wis opulenta utilita. (Nenon ex aliqua veftram fenfiffe procellam

Poftquam Agamemnon van Nos quoque parte putes ) armorum viribus ufus

stator Troja hoc compertum Abstrahit invitas gremio genitoris : alantque habuit, (ne credas nos etiam Imperat Argolicam cælesti munere classem. non expertos eße aliquo moEffugiunt quo quæque potelt. Eubæa duabus, 660 viribus armorum abftrahit Et totidem natis Andros fraterna petita est.

nolentes ex finu patris ; atMiles adeft : &, ni dedantur, bella minatur. que jubet ut pascant claßem Victa metu pietas consortia pectora pænæ

Gracam dono cælesti. ElaDedit : & ut timido poflis ignofcere fratri;

buntur quo cuique licet. Dua Non hic Æneas, non, qui defenderet Andron, 665 beam, atque totidem con

meæ filia iverunt in Eur Hector erat : per quos decimum durastis in annú. celerunt in Andron à fraJamque parabantur captivis vincla lacertis. tre fuo poffeffam. Claflis ini Illæ tollentes etiamnum libera cælo

mica appellit : & nisi red.

dantur , intentat bellum. Brachia, Bacche pater, fer opem, dixere: tulitque Pietas Andri fratris fupeMuneris auctor opem. Si miro perdere more 670 rata pavore objecit forores Ferre vocatur opem. Nec qua ratione figuram pæna : atque, ut poffis vePerdiderint, potui fcire, aut nunc dicere poffim.

niam dare fratri pavido, non Summa mali nota est. Pennas sumsere; tuæque

ibi erat Æneas, non Hector,

quorum virtute vos TrojaConjugis in volucrem, niveas abiere columbas, ni invicti manfiftis in an

2

num decimum , qui poßet dictis Implerunt; mensa fomnum petiere remota.

parabantur brachiis captivan

Illa obtendentes lacerCumque die surgunt: adeuntque oracula Phobi. tos etiamnum liberos in ceeQui petere antiquam matrem, cognataque jussit lum, Bacche pater, dixerunt,

ades in auxilium : atga AllFor doni adfuit in auxilium : fiquidem perdendo eas mirando modo dici poteft adesse in auxilium. Neque licuit cognoscere, quomodo amiserint formam, neque nunc poffim indicare. Caput damani. cognitum eft. Induerunt pennas, atque mutata sunt in columbas albas aves tuæ uxori facras.

V. Poftquam abfolverunt convivia talibus atque aliis sermonibus, conceßerunt ad fomnum men. sa sublata. ' Et furgunt cum die ; is accedunt ad oracula Apollinis : qui hortatus est quærere ve

rum.

terem matrem;

[ocr errors]

653. Baccam ] Olivam dicit ; Minervæ 661. Natis ] Pro natabus, ideo facram quod Olivam arborem, hafta 663. Tæna) Agamemnoni tradidit, in terram impa&a pacis insigne produxe ut de captivis faceret quod vellet, fiquirit, cum de nomine Athenis im ponendo dem ei resistere non poffet. inter eam & Neptunum ageretur.

673; Tua ). Quia cum Venere Anchises 654. Transformabantur ) Inde nata fa concubuifle dicitur, ex qua Æneas orbula, quod ejus generis fru&uum vim tus eft. Dicuntur autem columba Veneris curmagnam, ex donis Apollini oblatis, col. rum trahere. ligeret Sacerdos Anius ; ejusque filiæ af 678. Antiquam ] Italiam, unde Darservarent.

danus, Trojanæ gentis Author, in Phry660. Eubea ] Quæ infula eft maxima giam 'fuerat profectus. Sic in Virg. maris Ægæi, à Bæoria Euripo admodum Æn. 3. Apollo refpondet, angufto diremta. Hodie Negrepont.

Antiquam exquirito matrcm.

Littora.

nam.

Ha

o littora focis. Rex comi- Littora. Prosequitur Rex, & dat munus ituris; pantur core competicio Anchifæ fceptrum, chlamýdem pharetramq; } 680 chlamydem do pharetram ne

nepoti, poti, craterem Ænea, quem Cratera Æneæ; quem quondam miserat illi Therses Ismenius bo pes illi Holpes ab Aoniis Therles Ismenius oris. elom miserat à regionibus Miserat hunc illi Therses, fabricaverat Alcon miserat

, Alcon Myleus fa- Myleus ; & longo cælaverat argumento. bricaverat , atque feisipferat Urbs erat: & feptem posses oftendere portas. 685 circum eum prolixam histo- Hæ pro nomine erant; &, quæ foret illa, docebant.

Urbs erat illic cala- Ante urbé exequiæ, tumulique, ignesque, rogique, ta ; atque facile erat mon. ftrare septem portas.

Effusæque comas & apertæ pećtora matres erant loco nominis, & indica- Significant luctum. Nymphæ quoq; flere videntur ; bant, quanam illa esset. Fu. Siccatosque queri fontes. Sine frondibus arbos 690 nera ante urbem, fepul. Nuda riget : rodunt arentia faxa capellæ. o matrone habentes capillos Ecce facit mediis natas Orione Thebis, sparsos, & pettora nuda in. Hanc non foemineum jugulo dare pectus aperto, suunt mærorem. Nympha vi. Illam demisso per fortia vulnera telo dentur etiam lachrymari, Pro populo

cecidiffe luo; pulchrisq; per urbem 695 ejulate quad fontes arescerent. Funeribus ferri, celebrique in parte cremari: capra vellicant cautes ficcas. Tum de virginea geminos exire favilla, Ecce sculpfor mediis Thebis fi- Negenus intercat, juver.es, quos fama Coronas lias Orionis,hanc exhibentem Nominat, & cineri materno ducere pompam. pectus non muliebre nudato collo, illam occumbentem pro VI. VII. Hactenus antiquo fignis fulgen-} 700 gente sua cultro quem alto vulnere ftrenue in pe&tus im- Summus inaurato crater erat asper acantho. merferat ; elatam magni. Nec leviora datis Trojani dona remittunt : ficis exequiis per urbem, atque crematam in platea ce

Dantque facerdoti custodem thuris acerram; lebri: tum duos adolesientes Dant pateram, claramque auro gemmisque corona. prodeuntes ex cinere virgineo, ne stirps pereat, quos fama appellat Coronas, atque ducentes pompam in sepulturam matris.

VI. VII. Simulachra baétenus enumerata in veteri are sculpta erant, crateris vero summa ora aurato opere pratexebatur, quod Acanıbum herham referebat. Neque Trojani retribuunt munera minora quam qua acceperant ; atque offerunt Sacerdoti acerram thuri servando, offerunt pateram, atque coronam fulgentem auro atque gemmis.

ROTA. 680. Nepoti ] Tulo seu Ascanio Æneæ grassantem ; tum propter ferale facrum Alio.

duarum Orionis filiarum, quæ se sponre 682. Honiis ] Pars Bæoriæ montana pro patriæ salute devoverane. Cum enim Aonia di&ta eft.

peftilentia laborarent Thebani, oraculo 682. Ismenius ] Thebanus , ab Ismeno admoniti fuerunt eam cesfacuram, fi se Bootiz Aluvio.

duæ virgines pro populo traderent. 633. Alcon ] Qui artifex atque fculp: 690. Queri ] Nam & in illis Nymcor insignis erat, fuic & alius sagitrandi phæ. peritia celebris, de quo Virgilius.

701. Acantho ] Frutex eft exoticus, 684. Moleus ] Qui Mylas patriam ha- femper frondens, foribus albis, quem buit. Duæ autem fuerunt; hæc in Thes Acacism effe volunt. Summus autem falia, altera in Sicilia.

hujus herbz foliis honor accessit, poft686. Ha] Nam Septem porta significant quam Callimachus Archice&us capita was cfle Thebas Bæotias.

columnarum (quæ ab eo Corinthia dieta 689. Luftum ] Tum propter peltem funt ) foliis Acanthi cooperiri voluit.

[ocr errors]

Inde recordati Teucros à sanguine Teucri 705

Tum memores Teucros repeDucere principium, Creten tenuere; locique

tere originem À fanguine

Teucri, (retam petiverunt ; Ferre diu nequiere Jovem : centumque relictis

neque valuerunt diu pati aëUrbibus, Ausonios optant contingere portus. rem regionis : derelicta Cree Sævit hyems, jactatque viros : Scrophadumque a centum urbibus clara, cureceptos

piunt appellere ad portus 1

talos. Tempeftas furit, doo Portubus infidis exterruit ales Aello.

710 agitat viros : atque volucris Et jam Dulichios portus, Ithacamque, Samenque, Acho exterruit appulfos porNeritiafque domos, regnum fallacis Ulyflei, tubus male fidis Strophadum. Præter erant vecti : certacam lite Deorum

Jamque præterierant portus

Dulichios, da Ithacam, dago Ambraciam, verfique vident fub imagine faxum

Samum, & domos Neritias, Judicis, Actiaco quæ nunc ab Apolline nota est, 715 regnum perfidi Ulyffis ; cer

Vocalemque

nunt Ambraciam de que

Dii certarunt, quae nuils of celebris ab Apolline Altiaco , cantem fub fpecie transformati judicus ;

[ocr errors]

ros.

Eo etiam

705. Teucri ] Hic Scamandri Cretensis tres habuit forores, quibus diversa insufuit filius, qui inopia compulsus ad novas per daca sunt nomina. Celano dicitur à sedes quærendas in Phrygiam appulit. Virgilio Aliæ dictæ sunt Ocypete, Iris, Ejus aliam Dardanus, a Tuscis pullus Alope, Thyella, &c. Sive unica fuerit diquod fratrem Jasium occidiffet, uxorem versis nominibus, five plures ; per eas duxit. Adeoque proles fuit ambigua & pa videntur intelligere Poëtæ in terris quae rentes gemini uc haber Virgilius: quod sunt Furix in inferis, & Dira apud Supequidem, Anchisem atque Æneam in erro Ponci ac Terræ fuerunt filiæ volatirem induxit : quanquam ex Cassandræ les, auribus ursinis, corpore vulturino, vaticiniis , & Creusæ verbis rem totam vulcu virgineo, manibus uncis. facile potuissent dijudicare, nisi fuisent 7. Dulichios] Dulichium una eft ex immemores.

Echinadibus insulis ; quæ olim sub di706. Creten ] Quz insula est celeberri cione fuit Ulyffis, in mari Ionio. ma maris Mediterranei, inter Ægæum ?11. Ithacam ] Insula fuit inter Duli& Libycum mare ; unde Teucrum or chium & Cephaleniam, Ulyffis patria. tum esse modo vidimus.

711. Samen ] Hæc insula est etiam ma707. Jovem ) Aérem. Namque gra ris Ionii, quæ olim Ulyffi paruit, alio visima peftilentia laborarunt.

nomine di&ta Cephalenia, quod hodieque alludit forte, quod Creta fit natale solum retinet. Alia fuit Thraciæ adjacens, quæ Jovis.

& Samothrace dicta. Alia in mari Icario: 707. Centum ] Numerus certus pro in plures aliæ. Namque Phænicibus, qui certo : nam neque ipse Homerus , cui primi in Græciam colonias deduxerunt, εκατόμπολις dicitur Creta, for illi ubique sua lingua só por losa cella dicebantur. tribuit.

712. Neritias ] De Nerito viderur age708. Aufonios ] Italos : namque ab Au re, quæ urbs fuit Leucadis : namque ea infoniis antiquiffimis populis, qui excre sula à dextra Æneæ in Italiam tendenti ma Italie liteora coluerunt, Italia toca à post Simum occurrit. Poëtis presertim Aufonia, dicta est.

713. Certatam ] Participium contra le 709. Strophadum ] Sunt insulæ duæ in

ges Grammaticas. mari Ionio, juxta Zacynchum ; quæ Græ 914. Ambraciam ] Urbs fuit Epiri cecis à conversione éni Tõ's Et poor's nomen leberrima, Pyrrhi regia, ad finum cui habuerunt, quod eo usque Calais atque nomen dedit. Zeches Harpyias ex Phinei regno depulsas 715. Judicis ] Quis ille fuerit, quive persequuti fing, deinde Jovis monicu re Dii de Ambracia cercaverint, ignoratur. trocesserint.

715. Altiaco ] Qui Altii colebatur. Fuit 719. Aello ] Unius eft Harpyiæ no aucem Adium Epiri oppidum & promen, quæ, ex Hesiodo, duas, ex aliis monrorium, vitoria, quam ibi adver:

fus

« AnteriorContinua »