Imatges de pàgina
PDF

vix jllam fubito poffes cognofcere ; tanto
Sanâior, et tanto, quam modo • maior erat. 640
Laeta canam : gaude , defuncta laboribus , Ino.
Dixit ; et huic populo dextera femper ades.
Numen eris pelagi : natum quoque pontus habebit.
In veftris aliud fumite nomen aquis. -
Leucotheé Graiis , Matuta vocabere noftris. 545
In portus nato ius erit omne tuo. -
Quem nos Portunum , fua lingua Palaemoma dicet:
Ite , precor , noftris aequus vterque locis.
Adnuerant: promiffa fides: pofuere labores.
Nomina mutarunt : hic Deus, illa dea eft. S5o
Cur vetet ancillas accedere, quaeritis? odit.
Principiumque odii , fi finat ipfa, canam.
Vna miniftrarum folita eft , Cadmëi, tuarum
Saepe fub amplexus coniugis ire tui.
Improbus hanc Athamas furtim dilexit : ab illa 655
Comperit agricolis femina tofta dari.
Ipfa quidem feciffe negat , fed fama recepit.
Hoc eft cur odio fit tibi ferua manus.
INon tamen hanc pro ftirpe fua pia mater adoret.
Ipfa parum felix vifa fuiffe parens. 560
Alterius prolem melius mandabitis illi.
vtilior Baccho, quam fuit ipfa fuis.
Hanc tibi, Quo properas, memorant dixiffe, Rutili ?
Luce mea Marfo Conful ab hofte cades.
Exitus accefiit verbis: flumenque Tolenum S65
Purpureo mixtis fanguine fluxit aquis.
Proximus annus erat : Pallantide caefus eadem
Didius hoftiles ingeminauit opes.
Lux eadem , Fortuna, tua eft , auétorque » locusque.
Sed fuperinie&tis quis latet aede togis? <570
seruius eft: hoc conftat enim. fed cauffâ latendi
Difcrepat; et dubium me quoque mentis habet.
Dum dea furtiuos timide profitetur amores ;
Coeleftemque homini concubuiffe pudet;
(Arfit enim magna correpta cupidine Regis, - $7$
Caecaque

[ocr errors]

Caecaque in hoc vno non fuit illa viro:
No&te domum parua folita eft intrare feneftra :
Vnde Feneftellae nomina porta tenet.
Nunc pudet , et vultus velamine celat amatos:
Oraque funt multa regia te&ta toga. .
An magis eft verum , poft Tulli funera plebem
Confufam placidi morte fuiffe ducis ?
Nec modus vllus erat: crefcebat imagine lu&us ;
Donec eam pofitis occuluere togis.
Tertia cauffa mihi fpatio maiore canenda eft:
Nos tamem addu&tos intus agemus equos.
Tullia, coniugio, fceleris mercede , peraéto,
His folita eft di&is exftimulare virum:
Quid iuuat effe pares, te noftrae caede fororis,
Meque tui fratris, fi pia vita placet ?
Viuere debuerant et vir meus et tua coniux,
Si mullum au(uri maius eramus opus.
Et caput et regnum facio dotale parentis.
Si vir es, i, dictas exige dotis opes.
Regia res fcelus eft. focero cape regna necato :
Et noftras patrio fanguine tingue manus.
Talibus inftinétus folio priuatus in alto
Sederat. attonitum vulgus ad arma ruit.
Hinc cruor, hinc caedes: infirmaque vincitur aetas.
Sceptra gener focero rapta Superbus habet.
Ipfe fub Efquiliis, vbi erat fua regia, caefus
Concidit in dura fanguinolentus humo.
Filia, carpento patrios initura penates,
Ibat per medias alta feroxque vias.
Corpus vt adfpexit, lacrimis auriga profufis
Reftitit. hunc tali corripit illa fono :
Vadis ? an exfpe&as pretium pietatis amarum ?
Duc, inquam , inuitas ipfa per ora rotas.
Certa fides facti : di&tus Sceleratus ab illa
Vicus, et aeterna res ea preffa nota.

Poft tamen hoc aufa eft templum , monumenta parentis,
Tangere : mira quidem , fed tamen acta loquar.

[ocr errors]
[ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][merged small]

Signum erat in folio refidens fub imagine Tulli.
Dicitur hoc oculis oppofuiffe manum.
Et vox audita eft , Vultus abfcondite noftros,
Ne natae videant ora nefanda meae.
Vefte data tegitur: vetat hanc fortuna moueri:
Et fic e templo eft ipfa locuta fuo:
Ore reuelato qua primum luce patebit
Seruius, haec pofiti prima pudoris erit.
Parcite, matronae, vetitas attingere veftes:
Solemnes fatis eft voce mouere preces:
Sitque caput femper Romano te&us amiétu,
Qui rex in noftra feptimus Vrbe fuit.
Arferat hoc templum : figno tamen ille pepercit
Ignis : opem nato Mulciber ipfe tulit.
Namque pater Tulli Vulcanus, Ocrefia mater,
Praefignis facie, Corniculana fuit.
Hanc fecum Tanaquil , facris de more paratis,
Iuffit in ornatum fundere vina focum.
Hic inter cineres obfcoeni forma virilis
Aut fuit, aut vifa eft : fed fuit illa magis.
IufTa loco captiua fouet, conceptus ab illa
Seruius a coelo femina gentis habet.
Signa dedit genitor, twm cum caput igne corufco
Contigit, inque coma flammeus arfit apex.
Te quoque magnifica, Concordia dedicat aede
I.iuia, quam caro praeftitit illa viro.
Difce tamen, veniens aetas, vbi Liuia nunc eft
Porticus, immenfae te&ta fuiffe domus.
Vrbis opus domus vna fuit: fpatiumque tenebat,
Quo breuius muris oppida multa tenent,
Haec aequata folo eft, nullo fub crimine regni,
Sed quia luxuria vi[a nocere fua.
Suftinuit tantas operum fubuertere moles
Totque fuas heres perdere Caefar opes.
Sic agitur cenfura, et fic exempla parantur ;
Cum vindex, alios quod monet, ipfe facit.

Nulla nota eft veniente die, quam ducere poffis, •

[ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][merged small]

Idibus inui&o funt data templa Ioui. 65o Et iam Quinquatrus iubeor narrare minores. Nunc ades o coeptis , flaua Minerua, meis. Cur vagus incedit tota tibicen in Vrbe? Quid fibi perfonae, quid ftola longa, volunt? Sic ego: fic pofita Tritonia cufpide dixit. 655 Pace velim do&tae verba referre ])eae. Temporibus veterum tibicinis vfus auorum Magnus, et in magno femper honore fuit. Cantabat fanis, camtabat tibia ludis: Cantabat maeltis tibia funeribus. 66o Dulcis erat mercede labor : tempusque fecutum, Quod fubito Graiae frangeret artis opus. Aùdè quod Aedilis, pompam qui funeris irent, Artifices folos iufferat effe decem. Exfilio mutant Vrbem, Tiburque recedunt : 665 Exfilium quodam tempore Tibur erat : Quaeritur in fcena caua tibia ; quaeritur aris : Ducit fupremos naenia nulla toros Seruierat quidam quaatolibet ordine dignus Tibure : fed longo tempore liber erat. 67o Rure dapes parat ille fuo ; turbamque canoram Conuocat. ad feftas conuenit illa dapes. Nox erat ; et vinis oculique animique natabant : Cum praecompofito nuntius ore venit. Atque ita, Quid ceffas conuiuia foluere ? dixit: 67ς Auéìor vindi&tae iam venit, ecce, tuae. Nec mora: conuiuae valido titubantia vino Membra mouent : dubii ftantque labantque pedes. At dominus, Difcedite, ait. plauftroque morantes Su[tulit. in plauftro firpea lata fuit. 68Q Adliciunt fomnos tempus, motusque, merumque ; Potaque fe Tibur turba redire putat. Iamque per Efquilias Romanam intrauerat vrbem; Et mane in medio plauftra fuere Foro.

Plautius, vt poffent fpecie numeroque Senatum 68$
Fallere, perfonis imperat ora tegi.
IX c. Admifcet.

Admifcetque alios : et, vt hunc tibicina coetum
Augeat, in longis veftibus ire iubet.
Sic reduces bene poffe tegi : ne forte notentur
Contra collegae iuffa rediffe fui.
Res placuit : cultuque nouo libet Idibus vti;
Et canere ad veteres verba iocofa modos.
Haec vbi perdocuit , Supereft mihi difcere , dixi,
Cur fit Quinquatrus illa vocata dies.
Martius, inquit, agit tali mea nomine fefta :
Eftque fub inuentis haec quoque turba meis.
Prima terebrato per rara foramina buxo,
Vt daret effeci tibia longa fonos.
Vox placuit : liquidis faciem referentibus vndis
Vidi , virgineas intumuiffe genas.
Ars mihi non tanti eft ; valeas, mea, tibia, dixit.
Excipit abieétam cefpite ripa fuo.
Inuentam Satyrus primum miratur: ad vfum
Nefcit, et inflatam fentit habere fonum.
Et modo dimittit digitis , modo concipit auras:
Iamque inter Nymphas arte fuperbus erat.
Prouocat et Phoebum. Phoebo fuperante pependit:
Caefa recefferunt a cute membra fua.
Sum tamen inuentrix au&orque ego carminis huius.
Hoc eft cur noftros ars colat ifta dies.

ertia lux veniat, qua tu, Dodoni Thyene,
Stabis, Agenorei fronte videnda bouis.
Haec eft illa dies, qua tu purgamina Veftae,
Thybri, per Etrufcas in mare mittis aquas.

i qua fides ventis; Zephyro date carbafa, nautae: Cras veniet veftris ille fecundus aquis.

At pater Heliadum , radios Vbi tinxerit vndis,
Et cinget geminos ftella ferena polos ;

Tollet humo validos proles Hyriea lacertos:
Continua Delphin no&e videndus erit.

Scilicet hic olim Volfcos Aequosque fugatos
Viderat in campis, Algida terra, tuis.

[ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][merged small]
« AnteriorContinua »