Imatges de pàgina
PDF
EPUB

3d pret. अस्मेषि', bened. स्मेषीय , cond. अस्मेप्ये, pass. part. स्मित. ३) r.88.a. ") p. 74. note + and r. 30. ') p. 79. e. 4) p. 83.g.

९) p. 85. b.

OBS. By 2 pr. I sin., is meant the 1st person sing. of the 2d preterite ; by 2 pr. 1 du., the 1st person dual of the 2d pret ; by pass. part., the passive past participle (r. 125.).

dru, par.

[ocr errors]
[ocr errors]

1st pret.

b

f

i

[ocr errors]

ji, par. Root

hri, par. | tyaj, par. | labh,atm. shubh, ātm. conquer.” " "run." “seize.” “quit." obtain.”

" shine." Pres. जयामि द्रवामि हामि त्यजामि लभे

शोभे अजयं अद्रवं अहरं सत्यजं

अलभे अशोभे Pot. जयेयं द्रवेयं हरेयं त्यजेयं लभेय शोभेय Imp. जयानि द्रवाणि हराणि

त्यजानि

लभै शोभै 2pr.1 sin. जिगाय

दुद्राव

जहार तत्याज लेभे" शुशुभे 2 pr. l du. जिग्यिव

दुद्रुव जहिव तत्यजिव लेभिवहे शुशुभिवहे Ist fut. जेतास्मि द्रोतास्मि हतास्मि' त्यक्तास्मि" लभाहे शोभिताहे 2d fut. . जेष्यामि दोप्यामि" हरिष्यामि त्यक्ष्यामि" लप्स्ये शोभिष्ये Infin. जेतुं द्रोतुं हन्तुं त्यक्षु लमुं' शोभितुं Pass. part. जित द्रुत हत त्यक्त लब्ध शोभित १) r. 88. a. b) p. 77.f. p. 75. c. ') p.74. note t. 4) p. 79. e.

e)r. 106. 1) r.98. 8) See the scheme for the 2d pret. p. 73. 1) p. 79.f. i) r. 98. and 99. c. J) p.79.f. १) p. 79. c. 1) p. 76. c. ") p. 80. ") p. 76. c.

°) p. 80. P) r. 106. १) r. 125.i.

t) p.74.

d

d

q

"ask."

निन्दामि

b

d

f

vrit, ātm. yāch, par. jīv, par. edh, atm. | arh, par. | nind, par. Root | “be, exist."

"live." "flourish." "deserve." "blame." Pres. वर्ने याचामि जीवामि एधे अहामि Ist pret. अवन्ते अयाचं अजीवं ऐघे आहे अनिन्दं Pot. . वतेय याचेयं जीवेयं एधेय अहेयं निन्देयं Imp. वते याचानि जीवानि

अहाणि निन्दानि 2 pr. 1 sin. ववृते"

ययाच जिजीव एधाञ्चक्रे आनह निनिन्द 2 pr. I du. ववृतिवहे ययाचिव जिजीविव एधाञ्चकृवहे आनर्हिव निनिन्दिव Ist fut. वर्तिताहे याचितास्मि जीवितास्मि रधिताहे अर्हितास्मि निन्दितास्मि 2d fut. .

वर्तिष्ये याचिष्यामि जीविष्यामि रधिष्ये अहिष्यामि निन्दिष्यामि Infn. वर्तितुं याचितुं जीवितुं रधितुं अर्हितुं निन्दितुं

याचित जीवित एधित अहित निन्दित 4) r. 98. b) r. 88. b with note. ) p. 77.g. 1) p. 75.f. ९) r.88. b. Sr. 88. b. note.

Pass. part. वृत्त

66

see.”

"

1st pret.

i

d

r

b

m

m

दग्धू

sad, par.gam, par. sthā, par. drish, par.dah, par. vah, par. Root

" sink."

"go."
"remain."

" burn." | " bear." . Pres. सौदामि गच्छामि तिष्ठामि" पश्यामि दहामि वहामि'

असीदं अगच्छं प्रतिष्ठं अपश्यं अदहं अवहं Pot. . सोदेयं गच्छेयं तिष्ठेयं पश्येयं दहेयं

वहेयं Imp. सीदानि गच्छानि तिष्ठानि पश्यानि दहानि वहानि 2 pr. 1 sin. HHTG जगाम तस्थौ' ददर्श ददाह उवाह' 2 pr.ldu. |सेदिव जग्मिव तस्थिव दहशिव देहिव हिव' Ist fut. सत्तास्मि गन्तास्मि' स्थातास्मि द्रष्टास्मि' दग्धास्मि' वोढास्मि' 2d fut. सस्यामि गमिष्यामि स्थास्यामि दक्ष्यामि धक्ष्यामि' वक्ष्यामि' Infin. सतुं गन्तुं स्थातुं द्रष्टुं

वोढुं' Pass. part. सत्र

स्थित

दृष्ट दग्ध जढ १) p. 64. c. b) p. 76. c. c) r. 125.j. 4) p.75. c. ') p. 77. e. ) p.80. 8) r. 125.0. १) p. 64. c. ef. ToTIL. i) cf. lotainv, and Lat. stem. j) p.75. e. and 76. a. See the 2d pret. of the root , given at full under the 3d conjugation. ') p. 79. e. ') r. 125. c. m) r. 106. ") r. 125.. °) p. 76. c. and 68. h. P) p. 80. and 69.i. 9) Cf. the Lat. veho.

) p. 76. d.

8) p. 80. Whenever the final

blends with the initial of the termination into , the medial a of the root, instead of being lengthened by r. 91. h., is changed to o. Thus in the 3d pret. par. अवाक्षं, अवाक्षीः, अवाक्षीत , अवाक्ष्व, अवोढं, अवोढां, अवाक्ष्म, अवोढ, अवाक्षुः; atm. अवाक्षि, अवोढाः, अवोढ, अवाश्वहि, &c. See p. 82. f. g. SimiJarly sah, “ to bear.” With avākshit, cf. the Lat. vexit. ) r. 106. ") 1. 125. m.

[ocr errors]

[ocr errors]

n

[ocr errors]

गत'

d

Ist pret.

b

b

, par. ghrā, par. dhmā, par. hwe, par. gai, par. vas, par. Root. |" drink." “ smell.” “ blow.” " call."

sing.”

" dwell." Pres. पिवामि जिघ्रामि धमामि हयामि गायामि वसामि

अपिवं अजिघ्रं अधर्म अहयं अगायं अवसं Pot. . पिवेयं जिघ्रयं धमेयं हयेयं गायेयं वसेयं Imp. . पिवानि जिघ्राणि धमानि हयानि गायानि वसानि 2 pr. lsin. पपौ जनौ दध्मौ जुहाव जगौ '

उवास' 2 pr. ldu. |पपिव जघ्रिव दमिव

जुहुविव जगिव जपिव Ist fut. . पातास्मि प्रातास्मि मातास्मि हातास्मि गातास्मि वस्तास्मि' 2d fut. . पास्यामि प्रास्यामि मास्यामि हास्यामि गास्यामि वस्यामि Infin. पातुं घातुं मार्नु व्हातुं

वस्तुं Pass. part.| पीत घ्रात ध्मात हूत

गीत' a) p. 64. c. Cf. Latin bibo, bibis, &c. b) p. 76. a. See the tense at full under , 3d conjugation. c) r. 125. c. 1) This root substitutes dham for dhmā.

c

उषित"

“) r. 10. P.

9 p. 77. f. Other roots in e follow the analogy of those in ā (p. 76. a.); as dhe, dadhau. 8) Roots ending in the diphthongs e and ai change these letters to ā before the t and s of a termination. Hence, gai in the 3d pret. is agāsam, fc. Hwe may follow Form III. in the 3d pret. rejecting its final ; thus, ahwam, ahwah, fc. Atm. ahwe, ahwathāh, fc., or Form II. ahwāsi, &c. br. 125. e. 1) r. 8. j) r. 125. f. k) p. 76. d. 1) p. 80. m) r. 125. m.

EXAMPLES OF REGULAR PRIMITIVE VERBS OF THE

FOURTH CONJUGATION (r. 89.).

Root te muh.

Infin. Afegi, “to be troubled.”
PARASMAIPADA. Present Tense.—“I am troubled.”
Elfa muhyāmi,
Tera: muhyāvah,

JETA: muhyāmah.
मुह्मसि muhyasi,
Tere: muhyathah,

Tere muhyatha. gefa muhyati,

Jan: muhyatah, मुह्यन्ति muhyanti.

First Preterite.—“ I was troubled.”

अमुझं amuhyam, Wat: amuhyah, अमुह्मत् amuhyat,

मुह्येयं muhyeyam,

: muhyeh, मुह्येत् mubyet, ,

अमुहाव amuhyava,

अमुह्याम amuhyāma. अमुह्मतं amuhyatam,

अमुह्यत amuhyata. अमुह्यतां amuhyatām,

अमुह्मन् amuhyan. .
Potential.-I may be troubled.”

मुह्येव muhyeva, मुझेम muhyema.
मुह्येतं muhyetam, मुह्येत muhyeta.

मुह्येतां muhyetām, Tang: muhyeyuh.
Imperative.—“ Let me be troubled.”
मुहाव muhyāva,

TETH muhyāma. .
geri muhyatam,

मुह्मत muhyata. मुह्यतां muhyatām,

Jerry muhyantu.

Taifa muhyāni,
मुह्य muhya,
मुहातु muhyatu, ,

[blocks in formation]

Second Future.

sidh, par.

trip, par.

a

तृप्यामि

1st pret.

.

b

C

C

C

शशाम

Alle ufa mohişhyāmi, Alfga: mohishyāvah, मोहिष्यामः mohishyāmah. मोहिपसि mohishyasi, मोहिष्यथ: mohishyathah, मोहिप्पथ mohishyatha. alfgufa mohishyati, , Alfgan: mohishyatah, Hilfe ufor mohişhyanti.

3d pret. अमुहं', bened. मुह्यासं, cond. अमोहिष्यं, P. part. मूढ or मुग्ध a) Or मोढास्मि or मोग्धास्मि, p. 80. ') p. 83. k. ') p. 85. e. 4) r. 125..

as, par. nash, par. pad, atm. sham, par. Root

“ throw.” | "perish." | "go." "be calm." "succeed." " be pleased.” Pres. . अस्यामि नश्यामि पद्ये शाम्यामि' सिध्यामि आस्यं अनश्य अपये

सशाम्यं

असिध्यं अतृप्पं Pot. अस्येयं नश्येयं पद्येय शाम्येयं सिध्येयं

तृप्येयं Imp. अस्यानि नश्यानि प शाम्यानि सिध्यानि तृप्याणि 2 pr. l sin. प्रास ननाश पेदे

सिषेध तत 2 pr. I du. आसिवनेशिवपेदिवहे शेमिव सिषिधिव ततृपिव lst fut. असितास्मि नशितास्मि पत्ताहे' शमितास्मि सेद्धास्मि' ' तास्मि 2d fut. असिष्यामि नशिष्यामि पस्से शमिष्यामि सेत्सामि

तस्यामि Infn. असितुं नशितुं पहुं शमितुं सेढुं तर्नु Pass. part. अस्त नष्ट पत्र" शान्त सिद्ध

तृप्त a) Many of these roots of the 4th conjugation follow the 3d Form for the 3d pret. See p. 83. k. b) p.75.f. ५) p. 76.. 4) This root may optionally rejecti, and insert a nasal in the futures ; thus, नंष्टारिम, नंक्ष्यामि. e) p. 89. note marked *. 1) p. 80.

8) 7. 125.j. b) There are seven other useful roots which lengthen the medial a after the manner of sham; viz. kram, bhram (r. 89. a.) dam, klam, ksham, shram, mad. 1) r. 125. p.

J) r. 125. i.

१) Cf. Téproual, Teraproun. so, par.

bhransh, vyadh, par. yudh, atm. tush, par. hrişh, par. Root.

(vyava)
par. “ fall."| "pierce." | "fight."

“fight.” “ be content.” |“ rejoice.” " strive." Pres. स्यामि भश्यामि विध्यामि युध्ये तुष्यामि हष्यामि Ist pret. अस्यं अभश्य सविध्यं अयुध्ये अतुष्पं अहष्यं Pot. स्येयं

भश्येयं

विध्येयं युध्येय तुष्पेयं हष्येयं Imp. . स्यानि भश्यानि विध्यानि युध्यै तुष्पाणि हृष्याणि 2pr.l sin. ससौ बभंश विव्याध' युयुधे

तुतोष नहीं 2 pr. ldu. ससिव बभंशिव विविधिव युयुधिवहे तुतुषिव जहषिव lst fut. सातास्मि भंशितास्मि' व्यवास्मि' योद्धाहे तोष्टास्मि' हर्षितास्मि 2d fut. सास्यामि भंशिष्यामि व्यस्यामि योस्ये तोक्ष्यामि हर्षिष्यामि Infin.

सातुं

भंशितुं व्यर्दू योड़े तोष्टुं हर्षितुं Pass. part. fHT भ्रष्ट

तुष्ट इषित

b

f

[ocr errors]

d

h

h

k

m

विद्ध

a) There are three other uncommon roots which follow so; viz. sho, chho, do. b) Roots ending in e or o follow the analogy of those in ā and ai in the 2d pret., see p. 76. a. c) Roots ending in o change o to ā before the t and s of a termination. d) r. 125.g. e) r. 89. a. 9) p. 75. a. and 64. b. 6) p. 78. note *. b) r. 125. n. 1) p. 75. d. 1) p. 80. k) r. 125. i. ') p. 75. c. m) Orgy.

[merged small][merged small][ocr errors][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small]
« AnteriorContinua »