Imatges de pÓgina
PDF
EPUB

Quodnam fuerit eruditorum judicium de Ovidio, satis loquitur confentiens tot sæculorum de summo vate fama.

Unum in eo multi repre. hendunt , quod nimis ingeniofus aliquando fit, quod vitium fane paucorum eft. Eum Fabius multo præftantiorem futurum fuisse tradit, fi ingenio suo temperare, quam indulgere, maluis. let.

Illam tamen qualemcumque in fcribendo negligentiam solebat ipfe excufare, cum diceret decentiorem efle faciem , in qua nævus aliquis inefler. Id vero multo etiam apertius de iftis Metamorphoseon libris confitetur, de quibus ita canit Lib. I. Tristium, Elegia 6.

Orba parente fuo quicumque volumina cernis,

His faltem veftra detur in urbe locus. Quoque magis foveas, non funt bæc edita ab ipso,

Sed quafi de domini funere rapta sui : Quicquid in bis igitur vitii rude carmen habebit,

Emendaturus, fi licuiffèt, erat.

[ocr errors][ocr errors]
[ocr errors][ocr errors]
[ocr errors]

P. OVIDII NASONIS METAMORPHOSEON

LIBER PRIMUS.

SYNOPSIS. baos in quatuor elementa conversum: inde natus orbis terrarum. Quatuor mundi

ætates. Gigantum scelus, & pena. Lycaon in lupum mutatur. Orbis mergitur diluvio, reparatur, & saxa in homines transformantur. Pytbonem Apollo interficit. Hinc orti ludi Pya thii. Dapbne in laurum converfa: Io in vaccam, ac poftea in Deam Ifidem. , Argus necatur: ejus oculis ornatur pavonis cauda,

1.
Operis propofitio.

Chaos : & Orbis incunabula.
In nova fert animus mutatas dicere formas

Corpora. Dii cæptis (nam vos mutaftis & illas)
Aspirate meis; primaque ab origine mundi
Ad mea perpetuum deducite tempora carmen,

Metamorphoseon. Meta-canere miras mutationes mulpózowols, Græca dictio', torum corporum, quæ amissignificat mutationem in aliam a priori forma, novam informam.

juerunt. In nova, '. Animus eft Matatas, c. Dicendum Q a

[ocr errors]

A A

vi

[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]

5 Ante inare, & terras, &, quod tegit omnia, cælum,

Unus erai toto naturæ vultus in orbe,
Quem dixere Chaos: rudis, indigestaque moles,
Nec quicquam ,. nisi pondus mers congestaque

revis eodem
Non bene junctarum difcordia femina rerum.
Nullus adhuc mundo præbebat lumina Titan,
Nec nova crescendo reparabat cornua Phæbe,
Nec circumfuso pendebat in aëre tellus
Ponderibus librata fuis: nec brachia long9
videbatur corpora mutata in primæ partes & poetis affi.
novas formas dixit, muta- gnantur.
tas formas in nova corpora, Ante mare, c.Priusquam
per Hypallagen, figuram poe-mare, terra , & cælum, quo
tis notam, quæ voces immu- cuncta involvuntur, eo di.
tat ac trajicit şic Virgil. di- tpofita & ornata modo, quo
cit, dare claffibus Auftros, nunc ceruntur, forent.
pro, Dare Auftris claffes, leu!" Unus erat Una quædam
naves ventis impeliendas per Orbis facies erat. Uniusmodi
mittere. Simplicius accipi po- moles, & maffa,
teft hoc in versu forma, pro

Chaos. Græca est vox; multi-
re qualibet certæ cujusdam tudinem reruin incompositam
formæ ac fpeciei, quæ in no-lignificat, & confufionem.
vum corpus mutata fit: in Moles. Mafla informis.
rem aliarn conversa.

Eodem congefta. Eundein
Dii captis .... Huic oper, in locum, & acervum, con-
quod aggredior , favete Su- gregsta.
peri, quandoquidem ejusmo- Semina. Elementa & prin-
di mutationum ipfimet aucto- cipia.
les extitistis.

Titan. Sol, Hyperionis ,
Primaque ... Et annuite, ut unins e Titanibus, filius.
unum in carmen, unum in Reparabat cornua. Luna
poema perpetua serie confex- nova cum recedit a fole,

apo
tum, istas conversiones, ab paret cornuta, & coeuntibus
orbe condito, ad meam us- paulatim cornibus lucidum
que ætatem, ad Augufti nem-orbem implet. Sua cornua
pe tempora, fa&tas, includam. velut amittit eum decrefcit,
His primis versibus contine-aç senescit: eadem reparaț ac
tur Propofitio., & confilium resumit, cum incipit crescere,
totus operis : tum Invoca- ac veluti reviviscere.
tio: quæ duæ jufti carininis Phæbe. Phæbi foror.

Ponde

A

.Margine terrarum porrexerat Amphitrite.

Quaque erat & tellus, illic & pontus, & aër:
Sic erat instabilis tellus, innabilis unda,

Lucis egens aér: nulli sua forma manebat:
4 Obftabatque aliis aliud: quia corpore in uno

Frigida pugnabant calidis, humentia ficcis,
Mollia cum duris, fine pondere habentia pondus.

Ponderibus librata fuis. In obtinebat eum, in quo firma
zquilibrio ftans, ob æquale ftat locum. Exponi quoque
in omnem partem pondus : poteft inftabilis, non apta ita.
quo fit ut in mundi teptrum tigni, & habitationi.
undique pari nisu tendat, in

Innabilis. Non apta natar eoque firina fter.

tiani, & navigationi. Brachia. Sinas & varias Sua forma. Figura, pulmaris partes inretige, quæ Chritudo, ordo. littoribus, tanquain margini- Manebat, Constabat. Cer. bus, clauduntur, & conitrin- tas & conftans, erat. guntur.

Corpore in uno. In maffa reAmphitrite. Neptuni uxor, cum indigesta, in aliqua ejus & maris Dea:. pro ipso mari parte, in uno elemento. ponitur. Nondum mare cir: Pugnabant. Atqui etiam ca varias terræ partes diffu. nunc in eodem corpore

califum erat.

da frigidis, & humida ficcis Quaque. Et in qua parte , pugnant? Refpondeo, illa cer

in acervo, tellus; in eo-to modo & proportione nunc dem erant aër & mare. esse temperata ; quæ temper Instabilis. Quia nondum ratio tunc aberat,

JI.
Evolvitur Chaos. Elementa Juis quæque loçię

componuntur.
Hanc Deus, & melior litem natura diremit.
Nam cælo terras, & terris abfcidit undas,

Litem. Discordiam rerum effe Divinam rationem toti inter fe pugnantium, levium, inundo insertam: vel, indita verbi gratia, & gravium; fic rebus ipfis a Deo vis & indoCarum & humidarum. les. Vel denique Fatum, quod.

Natura. Vel ipfa Divina ethnici Deo porentius esse alim potentia ac sapientia, ut ipfe bitrabantur. Seneca docet, qui naturam ait

Melior. Melius orbi consuAS

lens :

[ocr errors]
[ocr errors]

Et liquidum (pisso secrevit ab aëre cælum.
Quæ poftquam evolvit, cæcoque exemit acervo:
Diffociara locis concordi pace ligavit.
Ignea convexi vis; & fine pondere, cæli,
Emicuit, summaque locum sibi legit in arce:
Proximus eft aër illi levitate, locoque;
Denfior his tellus, elementaque grandia traxit,
lens: 'ordinem rebus, confu- pro Turno violento: Home-
Gone meliorem, tribuens. rus, vim Priami, pro Priamo.

Abfcidit. Sejunxit, disclufit. Convexi cæli. Geminam

Liquidum cælum Partes aë-Icæli fuperficiem distinguunt iis fubtiliores ac puriores. astrologi, unam convexam,

Spiso aëre. Aër terræ vici- id eft foris incurvam, extènus, craffior eft: remotus lirius rotundam: alteram conquidior.

cavam, feu interiorem, intus Evolvit. Poftquam elemen-incurvam. Sæpe tamen a poeta fingula, & mundi partes, tis ufurpatur superficies, & diftinxir: explicuit: alias se pars convexa, pro concava : paravit ab aliis.

Sic Virgilius dixit, Tedet reCaco. Tenebroso. Exemit.jli convexa tueri; neque enim Eduxit. Acervo. Chao.

partem cæli convexam videDiffociata. Alias res ab aliis, mus, fed concavam : quo fuo quamque loco, fepofuit: sensu videtur hic loqui Oviunde pax & concordia. dius ; & collocare fphæram

Igrea, c. Sic voces ordi- ignis, five proprium bujus elenabis. Ignea vis, & fine pon- menti locum, in furnma cæli, dere, emicuit, & legit fibi infra ftellas, regione, quam sedem in arce summa cæli Græci æthera vocant a verbo convexi. Id el: Ignis a 20-witw, uro, ardeo, luceo. fus, & expers ponderis, fur- Arce. Loco mundi altiffisum evolavit, & locum fibi mo. Arces in editioribus urelegit in fuprema cæli parte. bium locis ædificantur, unde Si reținere libet ordinem in in ipfa velut oppida dominenverlibus pofitum: ita explica: tur. Illi. Igni. Ignea & sine pondere vis ca- Elementa grandia. Corpora li convexi, hoc est, quæ jam graviora, qualia funt corpora fedem & propriam locum ha-foffilia, & metallica: item par bet in cælo convexo, & sum- tes aëris denfiores, quæ althmo æthere; tunc emicuit, &c. mofphæra vulgo dicitur :

Vis ignea. Ignis. Sic poetr, ipfam aquam, hæc omnia fibi vim Herculeàm dicunt, pro adjunxit: secum in mundi loHerculė: Turni violentiam, cum infimuin traxit.

Presla

« AnteriorContinua »