Imatges de pàgina
PDF
EPUB

IO

fed} is

dax

Ex quibus una capillis a- E quibus una, levem jactato crine per auram, gitatis leni vento, Ecce, in

En, ait, en hic est noitri contemtor: &hastam quit, ecce, hic eft nost i contemtor ; atque intorsit Vatis Apollinei vocalia misit in ora. jaculum in sonorum Quæ foliis præsuta notam sine vulnere fecit. Poeta Apollinei

. Quod te- Alterius telum lapis est: qui miffus, in ipso &um frondibus inufit s Aëre concentu victus vocisque lyræque est; gnum fone plaga. Alteri fuit saxum pro telo, quod Ac veluti supplex pro tam furialibus ausis, jactum superatum est in Ante pedes jacuit. Sed enim temeraria crescunt ipso aere concentu vocis Bella : modulque abiit: insanaque regnat Erynnis. lyre, ac veluti fupplex pro Cunctaque tela forent cantu 'mollita : fed ? talibus incæptis jacuit ante pedes. Verum tumultus au

ingens augetur; á modus nul- Clamor, & inflato Berecynthia tibia cornu, lus eff; atque vesana fu- Tympanaque, plaususque, & Bacchei ululatus Atque omnia jacula effent Obstrepuere sono citharæ. Tum denique laxa Supérata cantu'; sed infana Non exaudici rubuerunt sanguine vatis. vociferatio

, tibia Bere- Ac primum attonitas etiamnum voce canentis 20 cynthia, cornu inflato, Innumeras volucres, anguelque, agmenque ferarú, tympana , & plaufus, & Mänades Orphei titulum rapuere theatri: Bacchei ululatus obftiterunt Sono cithara. Tum denique

Inde cruentatis vertuntur in Orphea dextris: lapides rubuerunt cruore Poe. Et coëunt, ut aves; fi quando luce vagantem mum Bacche disjecerunt aves innumeras, o serpen

Ceu matutina cervus periturus arena, tes, & turbam ferarum , eriamnum admirantium vo- Præda canú eft: vatemq; petunt; & fronde virenti cem cantantis, qua gloria Conjiciunt thyrsos, non hæc in munera factos. erant theatri Orphei : inde Hæ glebas, illæ direptos arbore ramos, vertuntnr in Orpheum manibus sanguinolentus, atque

Pars torquent filices. Neu desint tela furori; 30 concurrunt ut aves, si quan- Fortè boves presso subigebant vomere terram : do vident noftuam errantem Nec procul hinc multo fructum sudore parantes de die : atque ut in Am Dura lacertosi fodiebant arva coloni. phitheatro utrinque repleto cer uus mane periturus in arena est præda canum, ita Pacchæ invadunt Poëtam, & fimul jaciunt in illum thyrsos foliis virentibus , neutiquam paratos in hunc ufum.

H& jaciunt cespites, illa ramos excisos ex arboribus, pars saxa. Et ne arma defint vasanix, forte, tauri arabant agros vomere impacto ; nec longe hinc fortes agricola eruebant terram asperam, parantes fru&tum multo sudore.

[ocr errors]
[ocr errors]

men.

9. Foliis ] Thyrsos seu haftas Baccha Marivelse, à furendo, illud datum norum hedera vel pampino vefticas jam læpe vidimus.

22. Rapuere ] Solent verò seditiosi ho. 11. Vi&tus ] Ut hinc quantum ad mi

mines in illos primum furere qui Satigandos ferorum hominum animos va

pientibus aurem præbent facilem, ut tan-' leat eloquentia. liceat colligere.

dem hos quoque rescindani.

25. Noétis avem] Noctuam, bubonem, 16. Berecynthia ] Cujusmodi in facris

aut hujus generis aliquam. Cybeles , quæ Berecynthia à Berecyn

25. Struito ] Amphitheatri ett peritho Phrygiæ monte dicitur , uti confueverant.

phrasis.

28. Non bac ] Sed magis ad læticiæ 22. Monades ] Bacche, quibus úti' usus.

[ocr errors]

Agmine qui viso fugiunt, operisque relinquunt Qui visa turba evadunt Arma (ui : vacuosque jacent dispersa per agros 35 abjiciunt inftrumenta fui Sarculaque, rastrique graves, longique ligones.

ponderosa rastra, o longi Quæ poftquam rapuere feræ, cornuque minaci ligones jacent spare per laDivellere boves; ad vatis fata recurrunt:

tos campos. Que poftquam Tendentemque manus, atque illo tempore primùm Saue Bacchiæ abfulerunt ,

atque sustulerunt cornua mi Irrita dicentem, nec quicquam voce moventem, 40 nacia tauris recurrunt art Sacrilegæ perimunt. Perque os (pro Jupiter! ) illud, necem Poeta

necem Poeta ; atque fcelefte Auditum laxis, intellectumque ferarum

ma&tant porrigentem manus,

tunc primum vana verSensibus, in ventos anima exhalata receflit.

ba proferentem , nec quico Te moeita volucres, Orpheu, te turba ferarum,

quam promoventem voce : die Te rigidi filices, tua carmina fæpe secutæ 45 proh Jupiter ! ) Spiritus ei Fleverunt filvæ: pofitis te frondibus arbos miffus in auras abrit per ii. Tonfa comam luxit : lachrymis quoque flumina cuti funt, & quod erat in

os dicunt

telle&um fenfibus ferarum. Increvisse suis : obscuraque carbasa pullo

Tristes aves, agmina feraNaides & Dryades, paffosque habuere capillos.

rum, dura faxa, -szezora foto

flexá tuis versibus, teluxSo erunt, Orpheu : Arbores han

bentes comam tonfam te feu Excipis ; & (mirum) medio dum labitur amne, verunt foliis amiffis : ferunt Flebile nescio quid queritur lyra, flebile lingua etiam amnes auétos fuiße Murmurat exanimis: respondent flebile ripæ.

suis fletibus : dye Naïades Jamque mare invectæ flumen populare relinquunt ; obfcura nigro colore, ea com

Dryades gestaverunt tela Et Methymnææ potiuntur littore Lesbi. 55 mam fciffam. Artus jaHic ferus expofitum peregrinis anguis arenis cent locis dispersi. Hebre, Os petit, & fparfos stillanti rore capillos.

excipis caput du citharam ; Tandem Phoebus adeft; morsusq; inferre parantem a fertur medio flumine, queArcet; & in lapidem rictus serpentis apertos ritur nefcio quid lugubre , Congelat; & patulos (ut erant) indurat hiatus. 60 lingua exsanguis murmurat Umbra fubit terras : &, quae loca viderat ante,

lugubre : ripe reddunt luguCuncta recognoscit. Quærensqne per arva piorum ma

bre. Jamque perducta ad mare deserunt amnem pa

trium, do fruuntur littorc Lesbi Methymnea. Hic savus serpens Orphei vultum appetit porre&tum in littore extero , e comam madidam defluente aqua. Apollo adeft denique, atque prohibet nitentem, admovere dentes: & indurat in saxum os apertum anguis, & congelat ritus ( uti tum erant) apertos. Orpheus jam umbra pervadit terras, & relegit omnia loca que antè conspexerat : atque luftrans campos piorum

Membra faqene diversa locis

. Caput

, Hebrer}'s

RC O T A

38. Divellere ] Qui fuit ritus in Bacchi, riflima Thraciæ oppofita , quam hodie facris.

Mitylenen ab urbis nomine appellant. 49. Naïdes ) Fontium & fluviorum

58. Phoebus ] Apollo Orphei pater ; qui nympha

filíi curam post fata suscepit. 49. Dryades ] Nymphæ fylvarum incolæ.

61. Antè ] Cum Euridicen uxorem re50. Hebre] Qui fluvius est Thraciæ. periturus Orpheus ad Inferos defcenderat,

55. Methymnex ] Fuit Methymna urbs ut fupra vidimus. Lesbi optimo vino celebris.

62. Arua piorum ] Quios campos Ely, 55. Lesbi ] Eft Lesbos Ægæi insula cla- l lios vocicare confueverunt.

Invenit

Rr

II.

[ocr errors]

reperit Eurydicen, cam. Invenit Eurydicen, cupidisque amplectitur ulnis. p'extur avidis brachiw. Hic Hic modo conjunctis spatiantur paísībus ambo: modo uterque ambulant aquitur antecedentem :

anteit: pracedens antevertit; Eurydicenque suam jam tuto respicit Orpheus. atque Orpheus jam retor

II. Non impune tamen scelus hoc finit effe quet visum in suam Eury. dicen secure.

Lyæus : Non tamen Bacchus Amisfoque dolens facrorum vate suorum, paritur hoc flagitium eße Protinus in filvis matres Edonidas omnes, inultum; atque indignans Quæ fecere nefas, torta radice ligavit. 70 Tim, repente compescuit fo- Quippe pedum digitos, in quantů quæq; fecuta est, nuoja radiæ in folum omnes Traxit : & in solidam detrusit acumine terram. mulieres Thracias, qua ad- Utque suum laqueis, quos callidus abdidit

auceps, miserunt fceiw. Namque Crus ubi commisit volucris, sensitque teneri; curi qualiber fecuta eff. Plangitur; ac trepidans adstringit vincula motu: 75 & immifit in terram du- Sic, ut quæque solo defixa cohæserat harum; sam pedum extremitates: Exsternata fugam frustra tentabat : at illam Et ficubi avis cum impli. Lenta tenet radix, exsultantemque coërcet. quos fubdolus auceps texit, Dumque ubi sint digiti, dum pes ubi quærit

, & advertit se captura ef ungues, se, fese torquet, le lec Aspicit in teretes lignum succedere suras. 80 agitans coarctat laqueos Et copata femur mærenti plangere dextra ;. motu : fic, harum terra affixa cohase- Robora percussit, pectus quoque robora fiunt: rat , attonita incassim me- Robora lunt humeri. Porrećtaque brachia veros ditabatur fug.com: quip- Effe putes ramos; & non fallare putando. pe radix ftexilis illam impedir, que reprimit fese ju

85 Etantem. Et dum fcrutatur ubi fine articuli, ubi Cumque choro meliore, sui vineta Tymoli, pedes, á ssngues, adver- Pactolonque petit : quamvis non aureus illo furas é pedes politos. Cum Tempore, nec caris erat invidiofus arenis. que tristu tentafset percu

Hunc affueta cohors Satyri, Bacchæque frequeniete femur manu percuffit lignum : pectus etiam mutatur in lignum: bumeri funt lignum : & credas lacertos extensos effe veros rames ; ne

111. Negne iftud satis et Bacche : destituit eriam ipsos Thracia campos ; atque concedit cum agmine meliore in vinets sui. Tymoli e ad Paltolum ; quanquam neque

, neque invidiofus preciosis arenis. Hunc celebrant turba solita Satyri Baccha:

ROTA.

deferit agros:

tant :

que decipiaris crede: de.

tunc

erat

aureus

66. Tuto] Cum olim eandem videndi | scripserat ; atque insuper facra ejus in desiderio perdidisset, ut superiori libro Græciam invexerat. vidimus.

69. Edonidas ] Thracias ; Edones nam67. Lyaus [ Liber est Pacer, feu Bac

que populi funt Thraciæ,

86, Tymoli ] Qui mons est Lydiæ optichus, qui curas folvit.

mi vini fertilis. 68 Vate ] Orpheus enim plurimosin 87. Pactolon ] Fluvius eft Lydiæ aureis Bacchum pulcherrimos hymnos con arenis notiffimus.

AC

Deus latus

At Silenus abelt. Titubantem annisque meroque 90 | At Silenus desideratur. A Ruricolæ cepere Phryges : vinctumque coronis

gresies Phryges comprehen

derunt vacillantem atate Ad regem traxere Midan : cui Thracius Orpheus

vino ; atque duxerunt coro. Orgia tradiderat cum Cecropio Eumolpo. natum sertis ad regem Mie: Qui simul agnovit focium comitemque facrorum, dan; quem Orpheus ThraHofpitis adventu feftum genialiter egit

cius docuerat Orgia cum Eu

95 molpo Athenienfi. Qui fiaPer bis quinque dies, & junctas ordine noctes.

tim atque cognovit sadalem Et jam ftellarum sublime coëgerat agmen com conscium rastorum, feLucifer undecimus, Lydos cum lætus in agros

sum celebravit voluptuose ob

hofpitis adventum , decem Rex venit; &juveni Silenum reddit alumno.

diebus ; done continuis nofiHuic Deus optandi gratum, fed inutile, fecit 100 trees. Et jam Phosphorus uesMunerisarbitrium, gaudens altore recepto. decimus congregaverat exIlle malè ufurus donis, ait, Effice, quicquid cellum chorum ftellarum ,

cum Rex bilaris intrat agros Corpore contigero, fulvum vertatur in aurum.

Lydie, cu reftituit Silenum Annuit optatis : nocituraque munera solvit

juveni alumno. Liber; & indoluit, quod non meliora petîffet. 105 | nurritio recuperato pote$taLætus abit; gaudetque malo Berecynthius heros: tem dedit gratam, sed frue Pollicitamque fidem tangendo fingula tentat.

stranzam, petendi quodvis

donum. Ile malè collocat14Vixque fibi credens, non alta fronde virentem

rus beneficium, Far, inquit, Ilice detraxit virgam : virga aurea facta est. ut quicquid attigero corpore Tollit humo saxum : faxum quoq; palluit auro. 110 mutes ur in javum aurum.

Bacchus favet votis, atque Contigit & glebam: contactu gleba potenti Mafia fit. Arentes Cereris decerpfit aristas:

præftitit done obfutur'a ; 4t

que indoluit , quod non poAurea messis erat. Demtum tenet arbore pomum : poscisset potiora. Heros BeHesperidas donafle putes. Si poftibus altis recynthius discedit hilaris, Admovit digitos ; poftes radiare videntur.

latarur malo, & pericu115

lum facit veritatis promise Ille etiam liquidis palmas ubi laverat undis,

qualibet tangendo. Atque Unda fluens paimis Danaën eludere poffer. agré sibi confidens, deripuit

quercu humili virgam via rentem foliis : virga fatta est aurea. Tollit humo silicem ; flex etiam flavet auro. Tetigio etiam cespitem, cespes mutatur in malam aurcam potenti contactu. Detraxit fpicas aridas frumenti, mesjes erat aurea. Tra&tat pomum decerptum ex arbore, credas Hesperidas id dedifle. Si admovit digitos excelfis poftibus, postes videntur fulgere. Cum ille infuper abluerat manus aqua liquidis, aqua liquida poßet decipere Danaën.

ROT Æ. 90. Silenus ] Bacchi fuit nutritiùs & | Lucifer (cu Veneris ftella, quod ultima, pædagogus, ejufdem comes assiduus, fem- advenrante die, lucear. per ebrius, pando asello vehi solicus : de 99. Alumno | Baccho. quojam supra lib. 4.

101. Alrore ) Sileno. 91. Phryges ? Qui populi fuerunt mi 102. Malè ufurus ] In fuum perniciem ; noris Afiæ Lydis finitimi.

parum eniın abfuić quin fame perirèc

Midas. 92. Midan] Phrygiæ rex fuic per avaritiam factus opulentiffimus, auri pretio

106. Berecynthius ] Midas rex l'hrygiæ jura omnia exequare solitus : ex quo lo

à Berecy neho monte lic di&us. cus datus fabulæ.

114. Hesperidas ] Quas Hefperi filias 93. Eumolpo ] Hic Orphei fuit discipu- antea vidimus.

horcos, aureis pomis preciosos, habuifle lus, quem Suidas Mufæi facit filium.

117. Danaë! ] Qux Acrisii filia imbre 97. Coögerar ] Id eft, undecimus dies aureo, in quem Jupiter se mutaverat, advenerat. Fingitur autem itellas cogere elufa fuit: ut dictum in fuperioribus,

Rr?

Vix

120

[ocr errors]

e meritiss cruciatur ab au

[ocr errors]

Atque

Vix ipse continet mente spes Vix spes ipfe fuas animo capit, aurea fingens
fuas, ingens omnia aurea: 1 Omnia. Gaudenti mensas posuere ministri,
mienfus congestas epulu, ne. Extructas dapibus, nec toftæ frugis egentes.
que vacuas panis. Tum ve- Tum verò, five ille fua Cerealia dextra
to, five ille attigerat fua Munera contigerat, Cerealia dona rigebant.
manu panem, panis durus Sivc dapes avido convellere dente parabat,
dere epulas denie farnelico, Lamina fulva da pes.adinoto dente nitebant.
epula radiabant fleva lami- Miscuerat puris auctorem muneris undis, 125
na dente appofito. Tempe- Fusile per rictus aurum fluitare videres.
raverat Bacchum autorem Attonitus novitate mali, divesque, miserque
doni aquis limpidis, cerneres
aurum liquef.cłum per os Effugere optat opes : &, quæ modo voverat, odit.

Exsternarus novia Copia nulla famem relevat : fitis arida guttur
iste mali, á opulentus, Urit, & inviso meritus torquetur ab auro. 130
infelix, cupit vitare divi. Ad cælumque manus, & splendida brachia tollens,
moil experiverat. Nulla af- Da veniam, Lenæe pater; peccavimus, inquit :
Puentia minuit famem: Si- Sed miserere, precor, fpeciosoque eripe damno.

srens inflammat fauces, Mite Deum numen Bacchus peccaffe fatentem nunc inviso.

Restituit, pactamq; fidem data munera folvit. 135 tendens pal nas to splendida Neve malè optato maneas circumlitus auro, brachia ad cælum, Ignofcc, Vade, ait, ad magnis vicinum Sardibus amnem; ait, pater Lenee, deliqui- Perque jugum montis labentibus obvius undis atque Suitrabe" me huic Carpe viam ; donec venias ad Auminis ortus. ruina que pra fe fert pul- Spumiferoque tuum fonti, qua plurimus exit, 140 chritudinis speciem. Bac- Subde caput: corpusque simul, limul elue crimen. chus lene Deorum numen in Rex juffæ fuccedit aquæ : visaurea tinxit priftinum ftarum redu Flumen, & humano de corpore cefsit in ampem. o irritam facit fidem pro- Nunc quoque jam veteris percepto femine venæ misam donaque exhibita. Arva rigent, auro madidis pallentia glebis. 145 Neve, inquit, fis obductus

IV. Ille perosus opes, filvas & rura colebat, auro pravè desiderato, ito ad fluvium proximum claris

Panaque montanis habitantem semper in antris. Sardibus , atque incede oc- Pingue sed ingenium manfit: nocituraque, ut ante, currens aquis fluentibus per Rursus erant domino ftolidæ præcordia mentis. cacumen montis, usquedum Nam freta prospiciens latè riget arduus alto 150 pervenias ad fontes fluvii : á submitte tuum caput fcaturigini spumanti qua uberrima erumpit : & abue fimul corpus & cri

Rex adit aquam ad quam jussus erat ire. Vis aurea infecit fluvium, & tranfiit à corpore humano in flumen. Nunc eriam cam; i pallidi glebis plenis auro indurefcrunt, Semine admiso vena jam veteris.

IV. Ille odio habens divirias, frequentabat situas arva, do Pana degentem semper in peluncis montanis. Sed stupida indoles permanfit ; & cor fatuum denuo obfuturism erat domino ut prius. Nam Tmolus excelfius difficili adfcenfu riget late

men.

NOT A.

118. Aurea). Aqua hæc igitur erat in- , Græcos à torculari datum nomen. ftar aurei illius imbris.

137. Sardibus ] Fuit Sardis feu Sardes 122. Rigebant] Quia in aurum muta urbs Lydiæ Cræsi regia, quam Pactolus bantur.

præterfluebat. 125. Au&torem muneris ] Bacchum, per 147. Tanaque ) Fuit Pan paflorum quem vinum intelligitur.

Deus, semicaper, & cornutus, de quo 132, Lenae ] Bacche : nam id illi apud | Mecam. I.

Tmolus

[ocr errors]
« AnteriorContinua »