Imatges de pàgina
PDF
EPUB
[ocr errors]

Alperibus , ure properas, loca sunt. Modera-}

Si qua latent, meliora putat. Fugit ocior aura Si quadam occultantur, cre-
Illa levi : neque ad hæc revocantis verba resistir:

dit formofiora. Ila celerior

vento levi properat, neque Nympha,precor, Penei, mane: noninsequor hoftis. remoratur ad bac verba revoNympha, mane. Sic agna lupum, fic cerva?

505

cantis; Vympha Peneia, qualeonem,

So, expecta, inquit ApolSic aquilam penna fugiunt trepidante columbæ;

lo, non persequor infensus :

Nympha expecta : Sic agna Hoftes quæq; fuos. Amor est mihi cauffa sequendi. fugit lupum, fic cerva leoMe miserum! ne prona cadas, indignave lædi nem, fic columba sese surriCrura secent fentes; & fim tibi caufla doloris. piunt ab aquila alis timidis :

fingula fuos hostes: amor eft

510 mihi caussa insequendi. Me tiusoro,

infelicem, ne labaris prana, Curre, fugamque inhibe: moderatius insequar ipse. vepres lacerent pedes im Cui placeas, inquire tamen. Non incola montis, meritos vulnerari & fim Non

tibi caufa mæroris. Loca, ego fum pastor: non hic armenta gregesve

qua festinas, sunt difficilia : Horridus observo. Nescis, temeraria, nescis

curre, quaso, lenius , & coQuem fugias:idcoq; fugis. Mihi Delphica tellus, 5 15 bibe fugam : ipse persequar Et Claros, & Tenedos, Pataræaque regia servit. lenius. Quare tamen cui Jupiter est genitor. Per me, quod eritque, fuitque, gratafis : Ego non fum monEftque, patet : per me concordant carmina nervis

. hic cuftodio herfutus armenCerta quidem noftra est : nostra tamen una sagitta ta vel greges : nescis inconCertior , in vacuo quæ vulnera pectore fecit. 520sulta quem vites , ideoque Inventum medicina meum est; opiferq; per orbem vitas. Terra Delphica,

Claros, de Tenedos, regia Dicor ; & herbarum subjecta potentia nobis. Patarea mihi paret. Jupia Hei mihi , quod nullis amor est medicabilis herbis : ter pater eft. Quodcunque Nec prosunt domino, quæ prosunt omnibus, artes! fuit

, est, & erit, apparet per Plura locuturum timido Peneïa cursu

Ter me versus confo

525 Fugit; cumque ipso, verba imperfecta reliquit:

nant chordis. Nostrum qui

dem spiculum certum est; Tum quoque visa decens. Nudabant corpora venti, attamen unum certius quod.

lafit cor liberum. Medicina eft reperta à me, & vocor Auxiliaris per mundum ; & vires plantarum sunt nobis addi&ta. Hei nnihi , quod amor nullis herbis est sanabilis: neg scientia qua omnes juvat, juvat magistrum. Daphne fugit cursu pavido plura diéturum , & deftituit verba incompleta cum ipso. Tum etiam visa est pulcra : aura detegebat corpus , do venti

me.

[ocr errors]

sos. Sic agna] Non minus Phobum juxta mare Lycium in minore Asia, ubi Daphne fugiebat , quam agna lupum : delubrum fuit Apollini facrum oraculo&c.

rum fide celeberrimum. 507. Amor ] Verba funt Phobi Daph 518. Concordant ] Quia Musicæ & lyrå nen fugientem sequentis.

inventor. 515. Delphica] Fuit urbs Delphi Phoci 519. Una] Fuit equidem arcus Phoebi dis in Achara, ad Parnaslum, Apollinis gestamen, cujus i&us Poëtis decantatiffioraculo clariffima.

mi; verum ipse peritiorem fagittarium 516. Claros ] Oppidum fuit Joniæ ubi agnofcit Cupidinem, à quo tam graviter mons & lucus Apollini facer : icemque vulneratus fuerit. insula in mari Myrtoo, de qua hic sermo 522. Herbarum ] Quia medicinæ invennem esse voluerunt nonnulli.

516. Tenedos ] Insula fuit è regione 526. Imperfecta ] Quæ nondum Apollo, Troje, in mari Ægæo.

plura dicturus, abfolverat. $16. Patarsaque] Sita fuerunt Patara

D 2

Obyiaque

tor.

} 530

>

oppositi agitabant amictus | Obviaque adversas vibrabant flamina vestes; reluctantes ; & lenia fila- Et levis impexos retro dabat aura capillos : mina rejiciebant in bumeros comam incomiam : & pe Auctaque forma fuga est. Sed enim non ciofior fuit fuga. Verum sustinet ultra Juvenis Deus non poteft am- Perdere blanditias juvenis Deus: utque movebat plius profundere sua blandi- Ipse Amor, admisso sequitur vestigia pafsu. menta ; & pro impulfu ipfim. Ut canis in vacuo leporem cum Gallicus arvo fino gresu. Quemadmo- Vidit; & hic prædam pedibus petit, ille falutem: dum canis Gallicus, cum Alter inhæsuro similis, jam jamque tenere 535 vidit leporem in campo aper- Sperat, & extento stringit vestigia roftro: to; O hic quarit rapinam Alter in ambiguo est, an fit deprensus; &ipfis

Alter fimilis correpturo, jam Morsibus eripitur; tangentiaque ora relinquit, jamg credit apprehendere. Sic Deus, & virgo est : hic spe celer, illa timore.

inftar veftigiis porrecto Qui tamen infequitur, pennis adjutus Amoris, 540 corrēptus, & avellitur ipfis Ocior est, requiemque negat: tergoque fugaci morfibus; & deftituit rictus Imminet ; & crinem fparsum cervicibus afflat. pertingentes

. Sic Deus “Viribus absumtis expalluit illa : citæque puella eft ; hic pe velox, illa Victa labore fugæ, spectans Peneïdas undas,

ramenament Fer, pater, inquit, opem ; fi Alumina numen} 545 quitur sustentarus pennis amoris celerior eft, nes dat

habetis. Spatium respirandi : ő in- (Qua nimium placui, tellus, aut hisce, vel iftam, jtat tergo fugació venti. Quæ facit ut lædar, mutando perde figuram.) lat Spiritu capillos.diftulos Vix prece finita, torpor gravis alligat artus : viribus exhauftis, és fupe- Mollia cinguntur tenui præcordia libro. 7.ita labore celeris fuga , In frondem crines, in ramos brachia crescunt: 550 afpiciens aquas Peneidas Pes modò tam velox pigris radicibus hæret : vos fluvii habetis aliquam Ora cacumen obit: remanet nitor unus in illa. poteftatem. Vel hia, Ter- Hanc quoq; Phoebus amat: pofitaq; in stipite dextra ra, in qua nimis grata fui, vel dele formam, qua causa est ut offendar, eam transformando. Vix absoluta oratione , gravis ftupor coërcet membra: tenera viscera coarétantur fubtili cortice. Capilli augentur in frondes, lacerti in ramos : Pes, modò tam celer, affixus eft fegnibus radicibus : faftigium habet vultus , folus spendar supereft in illa. Apollo amat etiam hanc, & manu admota trunco,

metu.

lib.4

ROTA. 530. Autaque forma] Amantium mo 545. Numen ] Poteftatem benefaciendi re, qui omnia putant decere ut ait Lucret. potentiam.

546. Qua nimium ] Versus hosce duos Hoc faciunt homines plerumque cupidine ita invertit Heinsius capti,

Que facis ut ladar, tellus, mis hisce , vel Įt tribuunt ea, qua non funt his commoda iftam, verè.

Qua nimium placui , mutando perde figuram, : 532. t'acuo ] Tatente , ubi nec arbores, 549. Libro } (ortice : nam ea eft primanec legetes, in quibus sese lepus occultare ria vocis øgnificatio ; quamvis poftea. poßet : non enim vertagi aur canes Gal- quam in libris seu arborum tenuissimis Lici, odore feras investigant.

corticibus scribi cæptum, frequentius pro 541. Tergo ) Fugientis Daphnes. ipfis voluminibus usurpetur. 544. Peneidas ] Patris Penei Theffaliæ

553: Amat ] Atque etiam Apollini di. Buvii : nam aļius fuit Elidis in Pelopon-cata eft Laurus: ut paulo infrà. peso.

Arbor eris certe, dixit, mea.

Sentit adhuc trepidarc novo fub cortice pectus. sentit pectus micare adhuc Complexufque fuis ramos, ut membra, lacertis, 555 plenius ramos füis brachiis

,

fub recenti libro. Et añ- . Oícula dat ligno: refugit tamen oscula lignum.

tanquam artus, deofculatur Cui Deus , At conjux quoniam mea non potes effe, lignum : lignum tamen of Arbor eris certè, dixit, mea. Semper habebunt cula refugit. Quam Deus Te coma, te citharæ, te noftræ, laure, pharetræ. fic alloquitur, At fiquidem Tu ducibus Latiis aderis, cum læta triumphum 560 fecto eris arbor mea ? Tu,

non potes effe uxor mea, proVox canet ; & longæ visent Capitolia pompa. Laure, Capillos , citharam, Postibus Auguftis eadem fidifsima custos pharetram noftram semper Ante fores ftabis, mediamque tuebere quercum.

ornabis. Tu comitaberis Im. Utque meum intonfis caput est juvenile capillis , umphi cantu celebrabuntur,

peratores Latinos, cum TriTu quoque perpetuos semper gere frondis

da produta pompa afcendent honores.

in Capitolium. Eadem affi. Finierat Pæan. Factis modo laurea ramis geris custodia cèrtiflima por

fibus Augustis ante porAnnuit , utque caput, visa est agitasse cacumen.

tam ; & defendes mediam XL Est nemus Hæmoniæ, prærupta quod un quercum. Et quemadmodique claudit

dum caput meum est juvenile Silva, vocant Tempe. Per quæ Peneus ab imo coma intatta, tu etiam habe Effufus Pindo spumosis volvitur undis:

semper gloriam illibatam fo

570liorum. Apollo finem fecerat: Dejectuque gravi tenues agitantia fumos

Laurus annuit ramis modo Nubila conducit, fumma que aspergine filvas creatis ; du visa est movere

verticem tanquam caput, XI. Eft nemus Thes alia, quod filda alta circumdat undique, dicitur Tempe ; per que Deneus defluens à radicibus Pindi Auctibus spumosis fertur & vehementi lapsu devolvit nebulas facientes subtilem rorem, & madefacit arbores extremas

[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]

ret.

556. Refugit ] Quia magis in locis um- morbos, vel ab acclamatione matris dum brosis, nec tam Solis radiis oppositis, vi- Pithonem interficeret e mi, Jace filii. rescit.

566. Laurea ]. Laurus ; quanquam pro 558. Habebunt ] solebant Poëtæ, item-iplís foliis propriè laurea sumitur. que Musici, & Duces, caput, & sua.plera 568. Eft nemus ] Tempe, ameniffimam que Lauri ramis decorare.

Æmoniæ feu Theffaliæ partem : quam 569. Triumphum] Mos erat Triumphan- præterfuit Peneus amnis, describit Poëta, tibus acclamare cum in Capitolium & ut cum illuc, Penei confolandi causa, cæJovis templum sacrificaturi ascenderent, teri convenerint Auvii, unius Inachi ab70 Triumphe.

sentia proximæ fabulæ occasionem da$61. Pompa ] Quæ triumphantem comitabantur; ut apud Alex. ab Alex. lib. 568. Hemonia ] Theffalia , ab Hæmone 6. cap. 6. videre poteris.

Pelasgi filio ita diez. 562. Custos ] Quia in veftibulo ædium

569. Tempe ] Cujus loci amenitas , Augusti Imperatoris laurus fuit pofita, in multis , Æliaño præfertim venuftiffime qua corona querna, (quæ ob servatos ci-decantata , in proverbium abiit , ut pro ves Civica dicebatur ) fufpenfa eft. Vid. locisamenis fumantur Tempe.

570. Tindo ] Pindus Mons, eft Thella564. Intonfis ] Fingitur Apollo comatus liæ, aut cercè eam terminans. & imberbis ; qua re radiorum folarium

570. Spumojis 1 Ex aquæ curfu præcipiti vigor nunquam fenefcens fignificatur. cum multo saxorum collifu. 566. Taan] Eo nomine Grecis dictus

571. Fumos ] Minutissimas dicir aquæ eft Apollo, Tuiwy, fagittis, id eft, radiis patres, quæ Auminis impetu difperfæ nuferiens ; ye! Tava» (edans, & coërcens bis aut fumi fpeciem referunt.

Impluit,

Dion. lib. 53.

turne,

[ocr errors]

irrigatione, ó gravis eft Impluit, & fonitu plus quam vicina fatigat. ftrepitu pluribus quam pro- Hæc domus, hæ ledes, hæc funt penetralia magni pinquis locis.. Hac regia, Amnis: in hoc residens facto de cautibus antro, 575 ha Sedes, hac sunt penetralia magni fluvii ; ha- Undis jura dabat, Nymphisque colentibus undas. bitans banc fpeluncam de Conveniunt illuc popularia Aumina primum; Saxis paratam aquu impera- Nescia gratentur, consolenturne parentem, tibus aquas. Muvis vici- Populifer Spercheos ; & irrequietus Enipeus, na regionis illuc concurrunt Apidanusq; senex, lenisq; Amphrysos, & Æas.580 dubitantes primò gratulen- Moxque amnes alii qui, qua culit impetus illos,

an consolentur pa- In mare deducunt feflas erroribus undas. trem: advenit multa popu. Inachus unus abeft : imoque reconditus antro citatus Enipers , o fenex Fletibus auget aquas: natamque miserrimus Jo Apidanus, & mitis Am- Luget, ut amislám. Nescit vitane fruatur, 585 phryfus, & Aas, o ftatim An fit apud manes. Sed quam non invenit usquam, ditas illos impulit, devo!- Esse putat nusquam ; atque animo pejora veretur. vunt in aquor aquas lasas Viderat à patrio redeuntem Jupiter Jo flexuosis cursibus. 'Solus Ina- Flumine : &, () virgo Jove digna, tuoque beatum chus defideratur , & latens Nescio que factura toro, pete, dixerat, umbras 590 Specu profundissima crescere facit aquas lacrymis, & in

Altorum nemorum (& nemorum monstraverat felicissimus defiet filiam yo, umbras,) tanquam perditam. Igno. Dum calet, & medio Sol est altissimus orbe: feros : verum nullibi credit Quod fi sola times latebras intrare ferarum, efle quam nullibi repperit,

Præside tuta Deo nemorum secreta subibis; arg secum timet graviora. Ncc de plebe Deo, sed qui cæleftia magna 595 Jupiter intuitus erat Jo ve Sceptra manu teneo; sed qui vaga fulmina mitto. nientem à Auvio patrio ; do dixerat, o puella digna Jove, bo tuo lefto nescio quem felicem reddatura, accede ad umbras excelSarum silvarum, (oftenderat umbras filvarum ) dum aftus est, do Sol eft sublimis medio cælo.

Quod si vereris fubire sola latibula ferarum, fecura ingredieris recessus filvarum Deo duce; nec Deo de infimo ordine, sed qui tratto sceptra cæleftia ampla manu ; sed qui jacio fulmina vaga.

P O T Æ.

574. Domus ] Habebant aquarum nu- | Occasum in Adriaticum mare fefe exonemina, Poëtarum beneficio, domos suas in rans, cum ille in Ægæum ad Ortum curipfis fontibus & scaucuriginibus.

sum suum dirigar. 576. Nymphis ] Naïdibus fontium in 583. Inachus] Fluvius Achaiæ ab Inacolis.

cho Rege dictus. 577. Conveniunt illuc ] Non quasi eun 584. 70 ] Accusativus est Græcus , ab dem horum fluminum cursum falso cre- Jo, jûs. diderit Poëta quod vir magnus incaute 586. Sit apud Manes ) Sit mortua. Per videcur caftigafle.

Manes enim fæpe dii inferi, itemque ani578. Nescia gratentur ] Quia filiam Pe- mæ è corporibus egreflæ intelliguntur. neus quanquam amisit, Apollini adama 587. Animo pejora veretur Gravissima tam, & Dei cumulatam beneficiis cogno- omnia præ timore suspicatur. Vel fortè timet [cit.

graviora pericula veris ut alibi loquitur 580. Senex ] Quia lenis: & cardus ejus Poëta. lapsus. Sunt verò hæc omnia Theffaliæ 596. Vaga ] Non quidem fi ad Jovem Auviorum nomina.

respicias , cujus ictus certiflimi, fed ha580. Æas ). Aliis dicicur Aous , qui ex bita ratione hominum , quibus fortuiti iisdem propè, montibus cum Peneo pro- videntur fulminis cactus, diens, longe diversissimas terras alluit, ad

I erne,

[ocr errors]

11am.

Ne fuge me. Fugiebat enim. Jam pafcua Lernz, Ne vita me, nam vitabar : Confitaque arboribus Lircæa reliquerat arva;

jamque praterierat pascua

du campos Lircaos Cum Deus inducta latas caligine terras

plenos arboribus ; cum Deus Occuluit, tenuitque fugam, rapuitq; pudorem. 600 involvit vastas terras teneInterea medios Juno despexit in agros :

bris immiffis , do repreffit Et noctis faciem nebulas fecisse volucres

fugam, so abstulit pudici

Interea Juno oculos Sub nitido mirata die; non fluminis illas

convertit in latam plani. Effe; nec humenti sentir tellure remitti :

tiem, ka mirata nebulas ceAtq; fuus conjux, ubi fit, circumspicit; ut quae oos leres induxiffe fpeciem noctis

quæ 605

sub luce clara, cognoscit eas Deprenfi toties jam noífet furta mariti.

non esse fluvii, nec reddi ab Quem poftquam cælo

non repperit; Aut ego fallor, humida terra ; atque exquiAut ego lædor, ait. Delapfaque ab æthere summo rit ubi fit fuus maritus, utConftitit in terris; nebulafque recedere juflit. fote que jam perspecta habeConjugis adventum præsenserat, ing; nitentem 610 fet adulteria ejus toties de Inachidos vultus mutaverat' ille juvencam.

prehens. Quem cum non

invenit in coelo, Vel, inquit, Bos quoque formosa elt. Speciem Saturnia vaccæ, ego decepta vel injuria af Quanqua invita, probat: nec non & cujus, & unde) feta fäm : & poftquam delQuove sit armento, veri quafi nescia, quærit.

cendisset à fupremo cælo pe

dem fixit in terris , imJupiter è terra genitam mentitur, ut auctor 615 peravit nubila dife

discuti, ille Definat inquiri. Petit hanc Saturnia munus. praviderat accesium uxoris, Quid faciat ? crudele, suos addicere amores :

com transformaveråt faciem Non dare, suspectum. Pudor est, qui fuadeat illinc; filia Inachi in nitidam vac

cam. Vacca g#ogue pulchra Hinc dissuadet amor. Victus pudor esset amore: eft. Filia Saturni, quamSed leve si munus sociæ generisque torique - 620 vis reluétanti animo laudat Vacca negaretur; poterat non vacca videri. ; elegantiam vaccæ, & quasi

incerta veritatis, petit cujus Pellice donata, non protinus exuit omnem Diva metum; timuitq; Jovem, & fuit anxia furti. fit, & unde , & ex quo ar

Jupiter fingit è terra Donec Ariftoridæ fervandam tradidit Argo. ortam elle ne dominus ula

terius petatur. Juno hanc poscit dono. Quid agat ? Durum in alterius potestatem tradere fuos amores ; non tradere, fofpetum : pudor illinc follicitat, hinc amor, Pudor fuisset superatus amore; sed fi juvenca donum tam exiguum recufaretur ei qua pariter foror & uxor, videretur non effe juvenca. Pellice tradita, Dea non custodiendam Argo Ariftoris filio.

mento,

[ocr errors]

597. Lerna ). Fuit Lerna, palus in pe 611. Ingebidos ] Jus Inachi filiæ, à quo loponnesi agro Agrivo, ubi vixit Hydra Inachis dida. serpens quam Hercules occidit, juxta Ina 612. Saturnia ] Juno Saturni filia. chum fluvium.

613. Invita ] Difficile eft illi mariri 598 Lyrcaa ] Urbs fuit ejus nominis pellicem laudare. in

rcadia , itemque mons, ex quo Ina 615.E terra] Ut omnem fraudis apechus'amnis decurrebat.

riendæ viam Junoni præcluderet terra 01603. Fluminis ] Quibus imminere, aut tam vaccam menticur Jupiter. ex quibus surgere nebulas nonnunquam 621. Toterat non vacca] Quod ne cogvidemus.

nofcerec Juno Jovi maxime cautum. 608. Lador ] Mariti perfidia qui furti · 623. Anxia] Ne fortè ad simulatx vacVos quærat concubicus.

cx consuetudinem rediret Jupiter:

Ceorum

« AnteriorContinua »