Imatges de pàgina
PDF
EPUB

Risit, & illudens noftras Tirynthius artes ;

risit Tirynthius, atque conCunarum labor est angues superare mearum,

temnens nostras artes, Labor

eft, ait, infantia mea elidere Dixit : &, ut vincas alios, Acheloë, dracones;

Serpentes : & quamvis superes Pars quota Lernææ serpens eris unus Echidnæ? Czteros angues, Acheloe, cu Vulneribus foecunda suis erat illa: nec ullum 70 qui unus es anguis quota

pars eris Echidna Lernas ? De centum numero caput eft impune recisum;

Illa erat aucta fuis plagus ; Quin gemino cervix hærede valentior eflet.

negs
ullis

ex centum capitibus Hanc ego ramofam natis è cæde colubris, est abfciffum fruftra, quina Crescentemque malo, domui; domitama; peremi. collum effet fortius 'duplici Quid fore te credas, fálsum qui verfus in anguem 75 superavi multiplicem ferpen

capite fuccrescente. Ego hanc Arma aliena moves? quem forma precaria celat ? tibus ortis ex' mutilatione, Dixerat: & fummo digitorum vincula collo dow validiorem ob detrimenInjicit. Angebar, seu guttura forcipe preffus : tum ; atque occidi superaPollicibusque meas pugnabam evellere fauces.

tam. Quid speres futurum

de te, qui mutatus in fal. Sic quoque devicto restabat tertia tauri 80

fum serpentem tract as arma Forma trucis: tauro mutarus membra rebello. aliena? quem figura emenInduit ille toris à læva parte lacertos;

dicata tegie ? Dixerat ;

immittit nodos articulorum Admissumque trahens sequitur: deprensaque dura

fuorum gutturi meo. Urgea Cornua figit humo; meque alta iternit arena.

bar, quafi habuissem collum Nec fatis id fuerat: rigidum fera dextera cornu 85 conftriétum forcipe : & niDum tenet, infregit; truncaque à fronte revellit. tebar exfolvere meam ceruiNaides hoc, pomis & odoro fore repletum,

cem ex digitis ejus. Tertia

figura savi tauri supererat Sacrarunt; diveíque meo bona Copia cornu eft.

mihi fic etiam superato : transformatus in artus tauri bellum redintegro. Ille injicit brachia in toros à parte sinistra ; & trahens me sequitur fugere conantem, atque affigit dura terr& cornua correpta, do me dejicit in suprema arena. Neque id fatis fuerat , fava manus rumpir durum cornu dum traétat, & abripit à fronte mutilata. Naides dicaverunt hoc cornu repletum pomis & floribus odoriferis, de bona Abundantia eft opulenta mco cornu.

N O T Æ. 66. Tirynt. ] Hercules est à Tirynthe Ar- , toliæ regem volunt fuifle qui Thoanti fun gis urbe vicina, in qua educatus, fic di&tus. vio, in quo fubmersus erat, nomen suum

67: Cunarum ] Duos à Junone immif- imposuerit. Una cum Hercule Deianirə sos dracones infancem Herculem elisille nupcias nonnullis dicitur ambivifie cum ferunt.

homo esiet ; atque ex eo mutationum 68. Vincas] Astutia, viribus, &c. fis me suarum famam conseculum quod non vi tuendus,

aperta, sed dolis uteretur : qui tandem 69. Echidna ] Quæ vipera Latine. De tamen bonam regni sui partem, quam illa autem hoc in loco agitur ab Hercule cornu Copiæ vocitarunt, amiserit. Alii sublata, quæ Lernæam Argivi agri palu- Acheloum Auvium ideo Deianiram didem infeftabat.

cunt cupiviffe, quod in ejus regna fre71. (entum ] Seprem, novem, quin- quens irrumperet : Hominis formam ilquaginta capita alii hydræ affignant:cen li attributam quod aliquando leniter cum plerique, quod non mirum elt fi- 1 Hueret ; Serpentis, quod obliquo cursu; quidem ex uno amputato, duo renasce- Tauri. quod cum mugitu cumidus ferrentur, donec, ne de novo crescerent, recur. Ab Hercule præterea faciunt sucandenii ferro ulus eit Hercules,

peratum, quod ab illo in multos-rivos 88. Copia ] Non hoc Acheloi, fed A-divisus ab agrorum vaftatione fueric promalcheæ capræ cornu, Copire dicatum tin hibicus : Cornu denique ablacum, Copiz git nofter idem Poëta Fattor. 5. Acheloi volunt dicatum, quod agri aqua ex Achefabulam quod attinet , sensum habet loo derivata irrigui fertiliores efle multo prorsus historicum lilum nempe Æ- quam antè cæperint.

Kk

Dixerat:

1

Dies

Altamen moveba.

famularum cokeit balens Una ministrarum, fufis utrimque capillis,

Alfolver at at Nympha una , Dixerat : at Nymphe ritu succincta Dianæ veftes more Diana, como

90 urimque jparsa. venor, o Incellit, totumque tulit prædivite cornu portavii titam Autumnum Autumnum, & menfas felicia poma secundas. cornu copiofillimo, poma Lux subit: &, primo feriente cacumina Sole, optima pro bellariis.

Difcedunt juvenes. Neq; enim dum Alumina pace; fuccedit, u juvenes abeunt, Gole primulum illuftranie Et placidos babcant lapsus, motæque residant, 95 verrices montium : neque Opperiuntur, aquæ. Vulcus Achelous agreftes, vero expectant donec torren- Et lacerum cornu mediis caput abdidit undis. 114 subjudant o placade Hunc tamen ablati domuit jactura decoris; fluant , do aqua rapida quiescant. Achelons oc. Cætera sospes erat. Capitis quoque fronde saligna, cultavit ora deformia, & Aut super impofita celacur arundine damnum. 106 mutilum caput in mediis II. At te, Nesse ferox, ejusdem virginis ardor aquu.

Perdiderat volucri trajectum terga fagitta. tur folo difpendio laudis Sublata, quoad calera erat Namque, nova repetens patrios cú conjuge muros, encolumis : vitium etiam Venerat Eveni rapidas Jove natus ad undas. capiti tegitur foliis salignis, Uberius solito nimbis hiemalibus auctus, 105 aut Corona juncea super-Vorticibusq; frequens erat, atq; impervius amnis. ftrata.

II. At, Nelle improbe, Intrepidum pro fe, curam de conjuge agentem amor ejufdem puella te occi Neffus adit, membrisq; valens, scitusq; vadorum; derat cum gereres dorfum Officioque meo ripa listetur in illa transfixum leve arundine. Hæc, ait, Alcide : tu viribus utere nando. ΙΙο Namque filius Jovis revertens ad patria mænia cum Pallentemque metu; fluviumque, ipsumq; timenté nova nupta, devenerat ad Tradidit Aonius pavidam Calydonida Nesso. aquas furentes Eveni. Flu Mox, ut erat, pharetraque gravis, fpolioq; leonis, bribus hyemalibus, exundans (Nam clavam, & curvos trans ripam miserat arcus) Nellis corpore ftrenuus, o dixit. peritus locorum tranficum Nec dubitat; nec qua fit clementissimus amnis Herculem nihil fibi timen- Quærit : & obsequio deferri (pernit aquarum. tem, fed de uxore anxium, Jamque tenens ripam, miffos cum tolleret arcus, arque, inquit, Hec tibi red. Conjugis agnovit voccm : Neffoque parante det ur mea opera ad illam ri- Fallere depositum, Quo te fiducia, clamat, pam, Ô Alcide : tu utere viribus natando. tonius credidit Neßo timidam Calydonidem, pallidam pavore, atque metuentem de torrentem, ego ipfum Neslum? Dein, sicuti erat, onußus pharetra, & exuviis leonis, (nam jecerat clavam, do finuatos arcus trans ripam ) fiquidem cæpi, pergam fiuenta transnare. que hafitat, neque curat qua fluvius för placidissimus : & negligit transmirti obsequio aquarum, famque ad ripam appulsus, cum colligeret arcus trajetos agnovit vocem uxoris : atque Nello ftua dente retinere depositum, quo, vociferatur, inutilis confidentia

I20

Ne

[ocr errors]

92. Autumnum] Fructus quoscumque 112. Aonius ] Hercules, Thebis Beofert Autumnus.

tiæ, cujus montana pars Aonia dicitur, 101. Neffe ] Unus fuit ex Centauris, oriundus. Ixionis filius, adeoque biformis, parle 112. Calydonida ] Deianiram, Calydoaltera homo, altera equus.

ne oriundam. 104. Eveni ] Qui Ætoliæ eft Auvius, 120. Fallere depositum ] Hoc est Hercuantè Lycormas di&us.

lem concredita Deianira fraudare.

nis.

Vana pedum, violente, rapit? tibi, Nesse biformis, pedum te abripit ? Te alloDicimus. Exaudi: nec res intercipe noftras.

quor, Nelle ambique ; reSi te nulla mei reverentia movit; at orbes

ponde ; neque fuffurator res

noftras. Si nullus mei timor Concubitus vetitos poterant inhibere paterni. te retinuit; at rota cui parer Haud tamen effugies, quamvis ope fidis equina. 125 ruus affixus eft, poterat deVulnere, non pedibus te consequar. Ultima dicta

hortari te à stupro. Neque

quam tamen elaberis, quanRe probat : & miffa fugientia terga fagitta

quam confidus viribus equiTrajicit. Exftabat ferrum de pectore aduncum. Te corripiam non pedia Quod simul evulsum est, fanguis per utrumque bus fed plaga : Confirmas foramen

novissima verba reipsa; a

transfigit dorsum fugientis Emicuit, mistus Lernæi tabe veneni.

130 | ragitta impulfa, Ferrum reExcipit hunc Neffus : Neq; enim moriemur inulti, curvum prominevat ex peSecum ait : & calido velamina tincta cruore Fore. Quod ftatim atque exDat munus raptæ, velut irritamen amoris.

traétum eft, cruor exfiliis III . Longa fuit medii mora temporis : actaque fergi ő pectoru, confufus

per utrumque foramen egon magni

cum veneno Lernas serpenHerculis implerant terras, odiumque novercæ. 135 4. Nessus illum excipis

. Victor ab Oechalia Cenäo sacra parabat

Neque, apud fe dicit, occideVota Jovi, cum Fama loquax præcellit ad aures, num Deianiræ fublatæ in

mus inulii : Co offert in doDeianira tuas, ( quæ veris addere falla

dufium infeftum fanguine Gaudet, & è minima sua per mendacia crescit) tepido, tanquam philtrum Amphitryoniaden Ioles ardore teneri.

amatorium.

14 Credit amans: Venerisque novæ perterrita fama

III. Spatium temporis me

dii longum fuit ; de falta Indulsit primò lachrymis; flendoque dolorem magni Herculis vulgata fueDiffudit miseranda suum : mox deinde, Quid auté rant per orbem , ficut do Flemus, ait ? pellex lachrymis lætabitur istis :

odiuna noverca. Domitor Oe

chaliæ adornabat sacra promissa Jovi Ceneo, cum fama garrula, qua amat adjicere fitta veris, & ex parvula augetur per sua mendacia, antevenit ad aures tuas, ô Deianira, Amphitryoniadem correptum effe amore Ioles. Amans fidem adhibuit, atque exterrita fama novi amoris, primo convertit se ad lachrymas, atque miserabilis amplificat mæstitiam suam lachrymando : mox deinde, quamobrem verò, inquit, lachrymas diffundimus, adultera gaudebit isto fletu ?

[ocr errors]

23. Orbes ] Rotam dicit, cui apud in- superatis omnibus difficultatibus, & exferos affixum fabulati funt Ixionem , antlatis laboribus, major illi novercaliquod se Junonem ftupraffe gloriaretur. bus odiis gloria accreverit.

130. Veneni] Quo tin&tæ Herculis sagittæ, 136. Oechalia ] Plures fuere urbes hujus ut earum vulnera immedicabilia effent. nominis : quamobrem inter se autores

133. Irritamen ] Quod ad amandum de ea quam Hercules diruit, non consenpofsec pellicere.

ciune. Euboicam tamen fuifle, scribunt 34: Medii ] Longum tempus interces- plures. Illam vero urbem ideo expugnafit, ex quo mortuus eft Nessus, ad diem vit Hercules, quod Iolen præstanti forma illum quo Hercules vota hæc fecit. filiam, quam illi, qui se aut filios fagic

135. Noverca ) Junonis ; quæ pellici- candi peritia fuperafler. Oechaliæ rex Eubus omnibus infensa, Jovis quoque adul- rycus fponfam promiserac, sibi vi&ori terio ortam fobolem perdere, quoad licuit, denegasset. nunquam defticis. Cæterum, ucut Her 136. Cenaa] Çui à Cenzo Euboee proculem per Eurystheum cui illum per do- montorio cognomen. lum subjecit, in primis vexaverit, non 141. Venerus ] Amorum , quibus Here aliud consequuta, quam ut ab Hercule culem indulgere audierat.

Kk 2

Quæ

ali-}

145

Que quoniam necedat, fefti- Quæ quoniam adventat, properandum, alinandum eft , atque aliquid

quidque novandum eft, incipiendum quamdiu conceffum eft, neaue adhuc alia Dum licet ; & nondu thalamos tenet altera noftros. regnat in noftris conclavi- Conquerar, an fileam? repetá Calydona, morerne? bus. Quastum eloquar an Excedam tectis? an, si nihil amplius, obstem? zace am? redeamne c alydo- Quid fi, me, Meleagre, tuam memor efse sororem, mem, an maneam? Egre: Forte paro facinus; quantumq; injuria poflit, 150 amplius, obnitar ? Quid, fi Fæmineusque dolor jugulata pellice testor ? recordans me esse tuam ger- In cursus animus varios abit. Omnibus illi manam, Meleager, virile Prætulit imbutam Nesseo fanguine vestem decerno faétum, com indico quantum injuria 6 maror Mittere ; quæ vires defecco reddat amori.

plit

, matkata - Ignaroque Lichæ, quid tradat nescia, luctus 155 dultera? Mens fertur in di- Ipsa suos tradit : blandisque miserrima verbis versas cogitationes. Prapo- Dona det illa viro, mandat. Capic infcius heros: fuit omnibus ad Hercul.com Induiturque humeris Lernææ virus Echidnæ, fanguine Nelfco; qui redin- Thura dabat primis, & verba precantia, flammis; tegret vires amoris languen. Vinaque marmoreas patera fundebat in aras: 160 t: atque imprudens quid Incaluit vis illa mali; resolutaque flammis det, ipsa dat quod fibi ma

Herculeos abiit latè diffusa per artus. Tori futurum est, infcio Liche ; atque jubet lenibus ver- Dum potuit, solita gemitum virtute repressit. bis ut rradat marito fuo illa Victa malis poftquam patientia, reppulitaras; infoeliciffima munera. Heros

Implevitque suis nemorofum vocibus Oeren. 165 ignatus fumit, atque aptar humeris venenum Echidna

Nec mora; letiferam conatur fcindere veftem : Lernka. Immittebat thura Qua trahitur, trahit illa cutem ; fædumque relatu, primis ignibus, & fundebat Aut hæret membris fruftra tentata revelli; preces, atque Spargebat vi. Aut laceros artus, & grandia detegit offa. morea : Ila potentia veneni Ipfe cruor, gelido ceu quondā lamina candens 170 excitata eft, i per ignem fo- Tincta lacu, stridit; coquiturque ardente veneno. luta eft d sparsa latè fluxit per membra Herculis : Quatenus licuit, cohibuit gemitum virtute consueta. Postquam patientia superata erat doloribus, deseruit altaria, atque implevit Oeten frondosum suis clamoribus, tinuo nititur lacerare ami&tum fatalem. illa, qua discerpitur, discerpit fimul pellem, atque, diu horrendum, aut affixus est artubus nequicquam tentatus exscindi, aut nudat membra discerpta, am magna osja. Ipfe fanguis crepitar, sicut aliquando bractea ignita mersa in stagno frigido, tra torretur furente tabo.

Et con

[ocr errors]

148. Obftem ) Pellicis intellige præ-, dufium quod marito mittebat, illum sertim , tum etiam Herculis volupra perdidit. tibus.

158. Virus ] Quo imbutam tunicam su151. Fæmineus ] Qui tanto gravior & pra vidimus. impotentior quanto fæminis animus im 161. Vis illa ] De veneno loquitur, becillior & levior.

quod cum tunica induerat. 152. In ciersius ] Verba funt Poëtæ. 165. Oeten ] Qui mons ett Theffaliæ, 152. Omnibus ] Quæ animo volverat Dii ubi Hercules Apollinis juffu , quem de.

morbi remedio per Lolaum & Lycim155. Licha ] Herculis servo; quem il nium interrogaverat , pyram Jovis vo." le ad Deianiram miserat, ut sibi veftem, luntare ftruxit , in qua quicquid mor-, qua in facris uti consueverat afferret. tale habuit reliquit, 8c ipse in Deorum 156. Suos] Ita verò; fiquidem per ina numerum relacus eft.

Nec

[ocr errors]

ex

Nec modus eft: sorbent avidæ præcordia Hammæ : Neque menfura eft : ignis Cæruleusque fluit toto de corpore fudor:

rapax exhaurit viscera ;

do sudor ater manat Ambustique fonant nervi : cecague medullis

1010 corpore ; & nervi 10Tabe liquefactis, tendens ad fidera palmas, 175 fti Arident ; medullis Cladibus, exclamat, Saturnia, paícere noftris: fluentibus latente peste, tol

lens manus ad astra excla. Pafcere: & hanc pestem specta, crudelis, ab alto : Corque ferum fatia. Vel fi miserandus & hofti;

mat, Gaude Juno noftris

infortuniis ; atque Sava (Hoftis enim tibi sum ) diris cruciatibus ægram, contemplare hanc rabiem ab Invisamque animam, natamq; laboribus, aufer. 780 excelso : « exple cor crisMors mihi munus erit. Decet hæc dare dona dele : vel si miferandus sum

etiam hoti, (namque fuma novercam.

tibi hostis ) tolle animam Ergo ego fædantem peregrino templa cruore exhauftam crudelibus doloBursirin domui? fævoque alimenta parentis

ribus , atque tibi odiofam, Antão eripui ? nec me pastoris Iberi

& faltam ad labores. Le

tum erit mihi beneficium, , ,

pulchrum eft noverca ejul bere, movit?

modi prabere munera. Vosne manus validi presliftis cornua tauri ? so igitur superavi Bufirin Veftrum opus Elis habet, veftrum Stymphalides pollentem templa Sanguine

hofpitum ? atque crudeli undæ,

Antao abstuli auxilium ma

cris ? neque triplex corpus pastoris iberi , neque figura tua triformis me perculit, Cerbere ? Vosne Ó' manus meæ ligaftis cornua fortis tauri ? An Elis sensit vestrum laborem, an aqua Stymphalides iis-fuper,

E

[ocr errors]

178. Si miserandus de hofti] Quæ extre 184. Paftoris ] Geryonem dicit ideo ma est miseria

tricorporem à Poëtis di&tum, quod cria 183. Busirin] Ægypti rex fuit Busiris in Iberia aur Hispania regna, feu adjaNeptuni ex Libya filius, qui ad provo- centibus infulis cum duobus fratribus candam Nili inundationem , hofpites concordiffime administraret. aris admovebat; hac una in parte juftus, 185. Cerbere ] Qui canis fuit triquod Thrasium quendam tam atrocis fa ceps, nonnullis centiceps, inferorum cucinoris autorem primum immolavit. Il ftos, Eurysthei juffu ad fuperos perlum autem super iisdem aris, quibus tra&us. scelestus folebat peregrinos, Hercules 186. Tauri] Ignivomum illum dicit jugulavit.

Neptuni ira adversus Minoem immiffum, 184. Antão ] Hunc volunt fuiffe gi- quem ad fe adducere Herculem juffit Eugantem in Libya, qui peregrinos quofrystheus. libet ad lucam provocatos, dein vietos. 187. Veftrum] Augiæ nempe regis Eliinterficiebat. Cum terræ effer filius vires dis in Peloponneso ftabulum, in quo ab illa quotiescunque fterneretur acci tria boum millia per annos triginta, piebat ; quamobrem gravis quoque Her nunquam egesto fimo, ftabulata fuerant: culi fuit cum illo pugna. Dolo tamen uno die, immiflo Alpheo, ab Hercule excognito è terra sublatum invictus heros

purgatum. suffocavit. Sensum quod aiciner fabu 187. Stymphalides ] Fuit Stymphalus læ, alii ad hiftoricum referunt, qui feu Stymphalis agri Arcadici' lacus & ideo à

parente Antæum vires dicunt Auvius, ubi aves fuerunt miræ magniaccepiffe , quod locorum peritia , & cudinis, roftro, unguibus & pennis fercommeatus abundancia, &c. fretum reis, humanis' vescentes carnibus, quas non nisi extra patriam Hercules po Hercules occidit parcim, partim æris cuerit superare.

tinnitu fugavit.

Parthe

« AnteriorContinua »