Imatges de pàgina
PDF

An meliùs per te virtutum exempla petemus,
Quàm si Romanæ principis edis opus?
IFata manent omnes: omnes exspectat avarus
Portitor: et turbæ vix satis uma ratis.
Tendimus huc omnes: metam properamus ad umam.
Omnia sub leges mors vocat atra suas. 360
Ecce necem intentam coelo, terræque, fretoque,
Casurumque triplex vaticinantur opus.
I nunc, et, rebus tantâ impendente ruinâ,
In te solam oculos et tua damma refer.
Maximus ille quidem juvemum, spes publica vixit;
Et, quâ matus erat, gloria summa domùs.
Sed mortalis erat : nec tu secura fuisti,
Fortia progenie bella gerente tuâ.
Vita data est utenda: data est sime foemore nobis
Mutua, nec certâ persoluënda die. 37O
Fortuna arbitriis tempus dispensat iniquis.
Illa rapit juvemes : sustinet illa senes.
Quâque ruit, furibunda ruit: totumque per orbem
Fulminat, et cæcis cæca triumphat equis.
Regma Deae immitis parce irritare querendo:
Sollicitare animos parce potentis heræ.
Quæ tamen hoc uno tristis tibi tempore venit,
Sæpe eadem rebus favit amica tuis.
Nata quòd en altè es, quòd fœtibus aucta duobus;
Qu6dque etiam magno consociata Jovi: 38O
Quòd semper domito rediit tibi Cæsar ab orbe,
Gessit et invictâ prospera bella manu :
Quòd spes implérunt maternaque vota Nerones;
Quòd pulsus toties hostis utroque duce.
Rhenus, et Alpinæ valles, et sanguine nigro
Decolor infectâ testis Itargus aquâ:
Danubiusque rapax, et Dacius orbe remoto
* Apulus huic hosti per breve Pontus iter :
Armeniusque fugax, et tandem Dalmata supplex,
Summaque dispersi per juga Pannonii:
Et modò Germanus Romanis cognitus orbis.
Adspice quot meritis culpa sit una minor.

Adde quòd est absens functus : nec cernere nati
Semineces oculos sustinuere tui.
Quique dolor menti lenissimus influit ægræ,
Accipere es luctus aure coacta tuos.
Prævertitque metus per longa pericula luctum ;
Tu quibus auditis anxia mentis eras.
Non ex præcipiti dolor in tua pectora venit,
Sed per mollitos antè timore gradus. 4OO
Jupiter antè dedit fati mala signa cruenti,
Flammiferâ petiit cùm tria templa manu:
[Junonisque gravi mocte impavidæque Minervæ,
Sanctaque et immensi Cæsaris icta domus.]
Sidera quin etiam cœlo fugisse feruntur;
Lucifer et solitas destituisse vias.
Lucifer in toto mulli comparuit orbe,
Et venit stellâ nom præeunte dies.
Sideris hoc obitus terris instare momebat ;
Et mergi Stygiâ nobile lumen aquâ. 410
At tu, qui superes moestæ solatia matri,
Comprecor, illi ipsi conspiciare semex.
Perque amnos diuturnus eas fratrisque tuosque ;
Et vivat nato cum sene mater amus.
Eventura precor. Deus excusare priora
Dum volet; à Druso cetera læta dabit.
Tu tamen ausa potes tanto indulgere dolori :
Longiùs ut molis, heu malè fortis, ali.*
Vix etiam fueras paucas vitalis in horas,
Obtulit invitæ cùm tibi Cæsar opem : 42O
Admovitque preces, etjus immiscuit illis :
Aridaque adfusâ guttura tinxit aquâ.
Nec minor est nato servandæ cura parentis:
Hic adhibet blandas, mec sine jure, preces.
Conjugis et nati meritum pervenit ad omnes :
Conjugis et nati, Livia, sospes ope es.
Supprime jam lacrimas. Non est revocabilis istis,
Quem semel umbriferâ mavita lintre tulit.
Hectora tot fratres, tot deflevere sorores;
Et pater, et conjux, Astyanaxque puer, 430

Et longæva parems. Tamen ille redemtus ad ignes ;
Nullaque per Stygias umbra remavit aquas.
Contigit hoc etiam Thetidi. Populator Achilles
Iliaca ambustis ossibus arva premit.
Illi cæruleum Panope matertera crinem
Solvit, et immensas fletibus auxit aquas.
Consortesque Deæ centum, longævaque magni
Oceani conjux, Oceamusque pater ;
Et Thetis ante omnes: sed nec Thetis ipsa, meque
omnes
Mutârunt avidi tristia jura Dei. 440
Prisca quid huc repeto? I Marcellum Octavia flevit,
Et flevit populo Cæsar utrumque palam. -
Sed rigidum jus est et inevitabile mortis.
Stant rata, non ullâ fila remenda manu.
Ipse tibi emissus nebulosi litore Averni,
Si liceat, forti verba tot ore somet:
Quid numeras annos? vixi maturior annis.
Acta senem faciunt : hæc mumeramda tibi.
His ævum fuit implendum, non segnibus amnis.
Hostibus eveniat longa senecta meis. 450
Hoc atavi monuere mei, proavique Nerones.
Fregerunt ambo Punica bella duces.
Hoc domus ista docet, per te mea, Cæsaris alti.
Exitus hic, mater, debuit esse meus.
Nec meritis (quamquam illajuvant magis) abfuit illis,
Mater, honos : titulis momina plena vides.
Consul, et ignoti victor Germanicus orbis,
(Cui fuit heu ! mortis publica caussa) legor.
Cingor Apollineâ victricia tempora lauro,
Et sensi exsequias funeris ipse mei. 460
Decursusque virùm motos mihi, donaque Regum,
Cunctaque per titulos oppida lecta suos.
Et quo me officio portaverit illa juventus,
Quæ fuit ante meum tam generosa torum.
Denique laudari sacrato Cæsaris ore
Emerui, lacrimas elicuique Deo.

*

Et cuiquam miserandus ero? jam comprime fletus.
Hoc ego, qui flendi sum tibi caussa, rogo.
Hæc sentit Drusus, si quid modò sentit in umbrâ.
Nec tu de tanto crede minora viro. 4tO
Est tibi, sitque precor, multorum filius instar :
Parsque tui partùs sit tibi salva prior.
Est conjux, tutela hominum : quo sospite vestram,
Livia, funestam dedecet esse domum.

[ocr errors]

Nux ego juncta viæ, cùm sim sine crimine vitæ,
A populo saxis prætereunte petor.
Obruere ista solet manifestos poema nocentes,
Publica cùm lentam non capit ira moram.
Nil ego peccavi: nisi si peccâsse vocetur,
Annua cultori poma referre suo.
At priùs arboribus, tum cùm meliora fuere
Tempora, certamen fertilitatis erat.
Cùm domini memores sertis ornare solebant
Agricolas, fructu proveniente, Deos. 1O
Sæpe tuas igitur, Liber, miratus es uvas :
Mirata est oleas sæpe Mimerva suas.
Pomaque læsissent matrem; ni subdita ramo
Longa laboranti furca tulisset opem.
Quin etiam exemplo pariebat femina nostro ;
Nullaque non illo tempore mater erat.
At postquam platanis, sterilem præbentibus umbram,
Uberior quâvis arbore venit honos;
Nos quoque frugiferæ (si nux modò ponor in illis)
Cœpimus in patulas luxuriare comas.
Nunc neque continuos mascuntur poma per annos :
Uvaque læsa domum, læsaque bacca venit.
Nunc uterum vitiat, quæ vult formosa videri:
Raraque in hoc ævo est, quæ velit esse parens.
Certè ego, si numquam peperissem, tutior essem.
Ista Clytemmestræ digna querela fuit.
Si sciat hoc vitis, nascentes supprimet uvas:
Orbaque, si sciat hoc, Palladis arbor erit.
Hoc in notitiam veniat maloque piroque;
Destituent silvas utraque poma suas. 3O

« AnteriorContinua »